tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Ουμπέρτο Έκο: Γιατί είναι λάθος να εξανθρωπίζουμε τα ζώα

Ουμπέρτο Έκο: Γιατί είναι λάθος να εξανθρωπίζουμε τα ζώα

( 8 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: tempo team | Τρίτη, 14.02.17 02:20
 

Ουμπέρτο Έκο: Γιατί είναι λάθος να εξανθρωπίζουμε τα ζώα

Σέντραλ Παρκ, ζωολογικός κήπος. Μερικά παιδάκια παίζουν γύρω από τη λιμνούλα με τις πολικές αρκούδες. Ένα από αυτά προκαλεί τα υπόλοιπα να κολυμπήσουν μαζί με τις αρκούδες. Για να αναγκάσει τα άλλα να βουτήξουν, τους κρύβει τα ρούχα, τα παιδιά μπαίνουν στο νερό, πλατσουρίζουν γύρω από μια ήρεμη και νυσταλέα αρκούδα, την ενοχλούν, εκείνη τσαντίζεται, απλώνει το πόδι της και τρώει ή μάλλον χάφτει δυο από τα παιδάκια, αφήνοντας τα αποφάγια ολόγυρα. Τρέχει η αστυνομία, καταφθάνει και ο δήμαρχος, συζητούν αν θα πρέπει να σκοτώσουν την αρκούδα, καταλήγουν ότι δεν έφταιγε αυτή, γράφονται και μερικά σχετικά άρθρα.

Κοιτάξτε περίπτωση, τα παιδιά είχαν ισπανικά ονόματα: Πορτορικανοί, έγχρωμοι ίσως, νεοφερμένοι ίσως, εν πάση περιπτώσει μαθημένοι στις αποκοτιές, όπως όλα τα παιδιά που μαζεύονται σε συμμορίες στις φτωχογειτονιές.

Διάφορες ερμηνείες του γεγονότος, όλες μάλλον αυστηρές. Εξίσου διαδεδομένη και η κυνική αντίδραση, τουλάχιστον στα λόγια: φυσική επιλογή, αφού ήταν τόσο ανόητα ώστε να κολυμπήσουν κοντά σε μια αρκούδα, καλά να πάθουν, εγώ ούτε όταν ήμουν πέντε χρονών δεν θα έπεφτα μέσα στη λιμνούλα. Κοινωνική ερμηνεία: αποτέλεσμα της φτώχειας, ελλιπής μόρφωση, αλίμονο, ήταν υποπρολετάριοι ακόμα και στην ανεμελιά, στην έλλειψη σύνεσης. Μα ποια ελλιπής μόρφωση, αναρωτιέμαι, αφού ακόμα και το πιο φτωχό παιδί βλέπει τηλεόραση και διαβάζει τα σχολικά βιβλία, όπου οι αρκούδες καταβροχθίζουν τους ανθρώπους και οι κυνηγοί τις σκοτώνουν;

Τη στιγμή εκείνη αναρωτήθηκα μήπως τα παιδιά μπήκαν στη λιμνούλα, ακριβώς επειδή έβλεπαν τηλεόραση και πήγαιναν στο σχολείο. Τα παιδιά εκείνα υπήρξαν πιθανότατα θύματα της ένοχης συνείδησής μας, όπως ερμηνεύεται από τα σχολεία και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης.

Οι άνθρωποι υπήρξαν ανέκαθεν ανελέητοι με τα ζώα και όταν συνειδητοποίησαν την κακία τους, άρχισαν, αν όχι να τα αγαπούν όλα (επειδή συνεχίζουν να τα τρώνε ατάραχοι), τουλάχιστον να μιλούν καλά γι’ αυτά. Αν στη συνέχεια σκεφτούμε ότι τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, τα σχολεία, οι δημόσιοι οργανισμοί έχουν χρεωθεί με τόσα πολλά εναντίον των ανθρώπων, είναι εντέλει ψυχολογικά και ηθικά επωφελές να επιμείνουν στην καλοσύνη των ζώων. Αφήνουν τα παιδιά του Τρίτου Κόσμου να πεθαίνουν, αλλά καλούν τα παιδιά του Πρώτου να σέβονται όχι μόνον τις λιβελούλες και τα κουνελάκια αλλά και τις φάλαινες, τους κροκόδειλους και τα φίδια.

Ας σημειώσουμε ότι αυτή η εκπαιδευτική είναι καθ’ εαυτή σωστή. Αυτό που είναι υπερβολικό είναι η τεχνική που επιλέγεται για να πείσει: προκειμένου να καταστήσουν τα ζώα άξια επιβίωσης, τα εξανθρωπίζουν και τα κάνουν κούκλες. Δε λένε ότι δικαιούνται να επιβιώσουν ακόμα και όταν, σύμφωνα με τη φύση τους, είναι άγρια και σαρκοβόρα, αλλά διδάσκουν τα παιδιά να τα σέβονται κάνοντάς τα συμπαθητικά, αστεία, καλοκάγαθα, τρυφερά, σοφά και μυαλωμένα.

Κανένα ζώο δεν είναι πιο απερίσκεπτο από το λέμμο, κανένα πιο τεμπέλικο από τη γάτα, πιο σαλιάρικο από ένα σκυλί τον Αύγουστο, πιο βρόμικο από το γουρούνι, πιο υστερικό από το άλογο, πιο ηλίθιο από τη νυχτοπεταλούδα, πιο γλοιώδες από το σαλιγκάρι, πιο δηλητηριώδες από την οχιά, λιγότερο ευφάνταστο από το μυρμήγκι και λιγότερο μουσικά δημιουργικό από το αηδόνι. Απλώς θα πρέπει ν’ αγαπούμε -κι αν δεν μπορούμε, τουλάχιστον να σεβόμαστε- αυτά και τα άλλα ζώα γι’ αυτό που είναι. Τα παλιά παραμύθια το παράκαναν με τον κακό λύκο, τα σημερινά το παρακάνουν με τους καλούς λύκους.

Δεν χρειάζεται να σώσουμε τις φάλαινες επειδή είναι καλές, αλλά πρέπει να τις σώσουμε επειδή αποτελούν μέρος του φυσικού μας περιβάλλοντος και συντελούν στην οικολογική ισορροπία. Αντίθετα, τα παιδιά μας εκπαιδεύονται με φάλαινες που μιλούν, λύκους που κατατάσσονται στο τρίτο τάγμα των φραγκισκανών και κυρίως αναρίθμητα αρκουδάκια Teddy.

Οι διαφημίσεις, τα κινούμενα σχέδια, τα εικονογραφημένα βιβλία είναι γεμάτα με αρκούδες γλυκές σαν μέλι, υπάκουες στους νόμους, χαδιάρες και προστατευτικές. Και νομίζουμε ότι προσβάλλουμε την αρκούδα αν πούμε ότι έχει δικαίωμα να ζήσει επειδή είναι μεγάλη και χοντρή -ή όπως λέμε στα μέρη μου- μπατάλα και χοντρομπαλού. 

Έτσι, υποψιάζομαι ότι τα δύστυχα παιδάκια του Σέντραλ Παρκ σκοτώθηκαν όχι από ελλιπή αλλά από υπερβολική εκπαίδευση. Είναι θύματα της ένοχης συνείδησής μας. Για να τα κάνουν να ξεχάσουν πόσο κακοί είναι οι άνθρωποι, τα έπεισαν ότι οι αρκούδες είναι καλές. Αντί να τους πουν με κάθε ειλικρίνεια τι ακριβώς είναι οι άνθρωποι και τι οι αρκούδες.  

Το κείμενο αυτό του Ουμπέρτο Έκο προέρχεται από το βιβλίο «Πώς να ταξιδεύετε με έναν σολομό και άλλες ιστορίες», το οποίο περιλαμβάνει άρθρα του αγαπημένου συγγραφέα που δημοσιεύθηκαν τη δεκαετία του 1980 στο περιοδικό «Espresso» της Ιταλίας. Ο αυθεντικός τίτλος του κειμένου είναι «Πώς να μιλάτε για τα ζώα» και γράφτηκε το 1987 με αφορμή πραγματικό περιστατικό που έλαβε χώρα στη Νέα Υόρκη εκείνη την περίοδο.

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

Ερωτοτρόπιον

Ατενίζοντας, κατανοώντας, συλλαμβάνοντας μα και ζώντας τούτο τον φτερωτό θεό, δημιούργημα του Πόρου και της Πενίας, αρχή κάθε περιπετειώδους αναζήτησης, είτε πρόκειται περί υποκειμενικής, ενός πιστεύω, είτε περί αντικειμενικής, της πραγματικότητας. Αναζήτησης καθοδηγούμενης απ' αυτό καθαυτό το αναζητούμενο. Παραγωγή μιας καταληπτότητας…

Μιζέρια, ο ύπουλος εχθρός της κοινωνίας

Φίλε Άλκιμε!  Έπειτα από μια βροχή, αν είσαι τυχερός και στρέψεις το βλέμμα προς την σωστή κατεύθυνση, εμπρός σου, θα γεμίσει ένα μεγαλόπρεπο ουράνιο τόξο τη ματιά σου. Ετούτη η παλέτα της φύσης, έχει χρώματα διάφορα και πολλά, σίγουρα πολύ περισσότερα από ένα άσπρο και ένα μαύρο.  Η ελληνική κοινωνία, τα τελευταία χρόνια στην πλειοψηφία…

Ομόηχα: «διάλειμμα» vs «διάλυμα», «φύλο» vs «φύλλο»

Συχνά τα «ομώνυμα» ή «ομόηχα» τα γράφουμε με λανθασμένο τρόπο, γιατί, αν και ακούγονται το ίδιο, έχουν διαφορετική ορθογραφία και σημασία.  Το πιο συχνό λάθος παρατηρείται στις λέξεις «διάλειμμα» και «διάλυμα», η πρώτη εκ των οποίων βγαίνει από το ρήμα «διαλείπω» και η δεύτερη από το «διαλύω». Το «διάλειμμα» λοιπόν είναι η προσωρινή ή…

Παιχνίδια της μνήμης…

Πριν μερικά χρόνια που η κόρη μου πήγαινε στον παιδικό σταθμό, μας είχε τρελάνει με το τραγούδι «Μια ψείρα εδώ, μια ψείρα εκεί, μια ψείρα παραπέρα, μου κάναν το κεφάλι μου τρύπιο σαν κουνουπιέρα, ρου λα λα ρου λα λα, έχω δυο καρούμπαλα, το ένα εδώ το άλλο εκεί, το άλλο στην Αμερική». Είχα εντυπωσιαστεί... «Μα ποιος το σκέφτηκε αυτό το…

Εκπομπή μόδας ή ωραιοπάθειας;

Παρακολούθησα, καθαρά από περιέργεια, την πρεμιέρα του Greece's Next Top Model. Νέες κοπέλες οι οποίες είχαν έναν αέρα αυτοπεποίθησης ο οποίος όμως στην πραγματικότητα, έκρυβε επιδέξια την ανασφάλεια και τη χαμηλή αυτοεκτίμηση. Κοπέλες 18, 22 οι οποίες αλλάζουν τα πάντα επάνω τους και υποβάλλουν τον εαυτό τους από τόσο νωρίς στη…

Οι δρόμοι των κυπαρισσιών

Θα έπρεπε να ξεκινάμε το ταξίδι μας στον κόσμο, ξεκινώντας απ’ το δρόμο των κυπαρισσιών. Από το τέλος προς στην αρχή.  Να χαράζουμε την πορεία μας σε αυτό τον κόσμο με την πιο μεγάλη γνώση. Την γνώση των ορίων και της σχετικότητας, όχι του χρόνου γενικώς αλλά της σχετικότητας του δικού μας χρόνου.  Ό,τι μας φέρνει πιο κοντά στο ερώτημα…

Να μείνεις εκεί… κοντά σου

Όταν ήμουν μικρή, η απόσταση μέχρι τον ήλιο φαινόταν σχεδόν εκκωφαντική, σαν χιλιάδες μουσικές να ξεχύνονταν σε κάθε στοιβάδα ατμόσφαιρας παρασύροντας τη σκέψη μακριά από το στόχο. Αργότερα, ανακάλυψα πως ο ουρανός είναι το πιο κοντινό πράγμα στη γη, αφού είναι πάντα εκεί.  Μέχρι τη στιγμή που δεν είχα λόγο να αγναντεύω εκεί ψηλά όσα με…

Η Εβδομάδα των Παθών

Ξέρεις γιατί μερικές φορές δεν νιώθεις πολλά, παρόλο που είναι Μ. Εβδομάδα; Είναι επειδή νομίζεις ότι όλα αυτά γίνονται μ’ ένα κουμπάκι που πατάμε αυτές τις μέρες...  Η μεγάλη εβδομάδα (η εβδομάδα των παθών) εκτός από τα θρησκευτικά, πιστεύω ότι σχετίζεται και με την ψυχολογία μας. Συνδέεται με τον πόνο, την πάλη, την αισιοδοξία, τη…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Μήπως ήρθε η ώρα να αναλάβετε την ευθύνη της ζωής σας;

Οι  άνθρωποι γεννιούνται δύο φορές: την πρώτη βιολογικά από τη μητέρα…

Αυτοί που σε πλήγωσαν

Το χειρότερο ποιο είναι, ξέρεις; Να νιώθεις κενός. Να μη νιώθεις ούτε…

Εκείνος που κακοποιεί ένα ζώο βρίσκεται ένα στάδιο πριν ξεκινήσει να κακοποιεί έναν άνθρωπο

Ακούμε πολλές φορές ανθρώπους να οργίζονται κάθε φορά που γίνεται νύξη…

Όχι στο αυτομαστίγωμα

Σε κάποιες περιστάσεις στη ζωή μας στην προσπάθειά μας να κάνουμε…

Ο περιεργο-μαγνήτης μου και η υπερφόρτωση εγκεφάλου!

Τα περίεργα γεγονότα είναι στην καθημερινότητα όλων ή κάποιοι έχουμε…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης