tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Βρίσκεστε εδώ: ΑΡΧΙΚΗ MIXED ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ
Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

( 18 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: Νατάσα Δανιήλ | Δευτέρα, 03.06.19 05:57
 

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Το «εκκρεμές» ήξερα τι είναι. Μας το είχε δείξει ο φυσικός στο σχολείο. Δε ντρέπομαι όμως να παραδεχθώ ότι μέχρι πρόσφατα δεν ήξερα τι είναι «το εκκρεμές του Φουκώ»… Και όχι μόνο αυτό… Πίστευα επί 18 ολόκληρα χρόνια ότι ο Φουκώ είναι συγγραφέας και ότι το «Εκκρεμές» είναι λογοτεχνικό έργο του.

Όλα ξεκίνησαν το 1997, όταν (σαν πρωτοετής φοιτήτρια) βγήκα με συμφοιτητές μου για καφέ σε μια μικρή καφετέρια στον πεζόδρομο της Ναυαρίνου -από εκείνους τους καφέδες που βγαίνουν οι πρωτοετείς μπουλούκι. Σε μια γωνιά λοιπόν είχαν στήσει κουβέντα ο Άλεξ με την Εύα για τα αγαπημένα τους μυθιστορήματα.

- Κούντερα; Έχεις διαβάσει; Ρώτησε ο Άλεξ.
- Κούντερα; Πλάκα κάνεις; Ο αγαπημένος μου!

Εκείνη τη στιγμή ένιωσα σαν εξωγήινη και ότι βρισκόμουν εν μέσω μιας συζήτησης που δεν μου ταίριαζε. «Ποιος είναι πάλι αυτός ο Κούντερα; Τόσα βιβλία έχω διαβάσει… Πώς δεν τον έχω ακούσει ποτέ»; σκεφτόμουν. «Ή αυτοί είναι διάνοιες ή εγώ είμαι χαζή…» Και τότε μου έκαναν την ερώτηση που φοβόμουν:

- Εσύ; Έχεις διαβάσει;
- Ε, ναι… Κι εγώ έχω διαβάσει.

Ευτυχώς δε ρώτησαν τίποτε άλλο, γιατί σαφώς ήταν ψέμα. Ήμουν μια ολίγον τι κομπλεξική δεκαοχτάχρονη, έτοιμη να βουλιάξει από την ντροπή της σε μια πολυθρόνα καφετέριας με φλοράλ ταπετσαρία και τώρα που το σκέφτομαι αναρωτιέμαι γιατί δεν είπα την αλήθεια: «Όχι, δεν έχω διαβάσει Κούντερα!»

Ή μάλλον ξέρω… Γιατί φοβόμουν ότι θα με θεωρούσαν χαζή… Αν δε έλεγα ότι ούτε καν ξέρω ποιος είναι ο κύριος Κούντερα… η πολυθρόνα θα με είχε καταπιεί… Ξανά-ευτυχώς τόσο πολύ τους είχε συνεπάρει η συζήτηση περί Κούντερα που ούτε ασχολήθηκαν πάλι με μένα…

Καθόμουν και άκουγα μια ανούσια για μένα συζήτηση που έληξε ένα τέταρτο αργότερα, για να αρχίσει μια άλλη αντίστοιχη και εξίσου ανούσια για μένα λόγω άγνοιας και πάλι:

- Σοβαρά μιλάς; Τον λατρεύω τον Ουμπέρτο Έκο!
- Το εκκρεμές του Φουκώ το έχεις διαβάσει;
- Ααααα…. Είναι από τα αγαπημένα μου…

Αυτή τη φορά εκστασιασμένοι και οι δύο συνέχισαν τη συζήτηση χωρίς καν να με ρωτήσουν, καθώς μάλλον αντιλήφθηκαν τη βαρεμάρα μου ή απλά με αγνόησαν… Και καλά έκαναν, γιατί επρόκειτο για χάσμα. Αναφέρονταν με απόλυτο ενθουσιασμό σε κάτι το οποίο αγνοούσα παντελώς! Είχα διαβάσει άπειρα βιβλία στη ζωή μου, αλλά αισθανόμουν ότι αυτοί οι δύο όλα όσα είχα διαβάσει θα τα θεωρούσαν παραμύθια για νήπια. «Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά», το «Χωρίς οικογένεια» ή τα μυθιστορήματα της Πηνελόπης Δέλτα και της Ζωρζ Σαρή, ακόμη και το «Τζέιν Έιρ» θα ωχριούσαν μπροστά στο «Η αβάσταχτη ελαφρότητα του είναι»! Ήταν από τις λίγες φορές που ήθελα να βουλιάξω στην πολυθρόνα, να με καταπιεί το πάτωμα και να διακτινιστώ στο σπιτάκι μου, όπου δε θα ένιωθα χαζή και άσχετη! ΄Ηθελα να πάψω να νιώθω εξωγήινη!

Και τελικά βρέθηκα ζαλισμένη στο σπίτι, μα μη έχοντας κινητό ή υπολογιστή δε μπορούσα ούτε μια λογοτεχνική περίληψη να βρω για τα έργα αυτά… ή κάτι για τον Φουκώ που νόμισα πως ήταν συγγραφέας. Απώθησα ασυναίσθητα αυτή την ανάμνηση και ούτε καν ενδιαφέρθηκα να διαβάσω κάτι από όλα αυτά μέσα στα χρόνια που ακολούθησαν.

Λίγες μέρες πριν συνέβη ένα περιστατικό που στάθηκε αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου. Δε θυμάμαι πώς, αλλά ήρθε στο μυαλό μου η ανάμνηση της καφετέριας με τη φλοράλ ταπετσαρία, του αγχωτικού εκείνου καφέ, του Κούντερα και του Ουμπέρτο Έκο και είπα την ιστορία στη Νανά μια μέρα που πίναμε καφέ στο σπίτι μου. Τόσα χρόνια έχουν περάσει, είναι πια μια αστεία, ξεθωριασμένη ανάμνηση μιας αμήχανης στιγμής…

- Ούτε καν ήξερα ποιος είναι ο Φουκώ ή ποια βιβλία έχει γράψει!

Και τότε η Νανά είπε κάτι τόσο φυσικό και απλό, αλλά για μένα συγκλονιστικό:

- Μα, ο Φουκώ δεν είναι συγγραφέας! «Το Εκκρεμές του Φουκώ» είναι έργο του Ουμπέρτο Έκο…
-Τι; Σοβαρά;
-Σίγουρα…
- Είσαι 100% σίγουρη…;
- Σίγουρη…
- Τόσα χρόνια… πίστευα…

Απίστευτο… Τόσα χρόνια είχα στο υποσυνείδητό μου απωθημένες αγχωτικές αναμνήσεις, επειδή ποτέ δεν είχα διαβάσει έναν συγγραφέα που δεν υπήρχε… Καλό πάλι και τούτο. Οι τρεις συγγραφείς που απέφευγα όπως ο διάολος το λιβάνι (Έκο, Φουκώ και Κούντερα) έμεναν δύο, γιατί ο Φουκώ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ…

Και χθές λοιπόν ξεπέρασα νομίζω την «αβάστατη ελαφρότητα» της αγχωτικής μου ανάμνησης μπαίνοντας στο διαδίκτυο και μαθαίνοντας επιτέλους τι είναι το εκκρεμές του Φουκώ. Είναι ένα βιβλίο (του Ουμπέρτο Έκο -το ξεκαθαρίσαμε αυτό) 920 σελίδων του οποίου ομολογώ με προβλημάτισε η υπόθεση, αλλά και οι αντικρουόμενες κριτικές (!!) που διάβασα. Άλλοι το θεωρούν αριστούργημα, άλλοι απίστευτα βαρετό και άλλοι δυσνόητο και βαρύ!

Ωστόσο, έμαθα και κάτι που δεν ήξερα. Ότι το εκκρεμές του Φουκώ και ο Φουκώ υπήρξαν στην πραγματικότητα! Δεν είναι δημιουργήματα της φαντασίας του Έκο… Καμία σχέση! Ο Φουκώ (γεννημένος το 1819) ήταν κάποιος ασθενικός, κοντός κτλ, κτλ νέος που, αφού παράτησε την Ιατρική, σπούδασε Οπτική και έκανε πολλές κατασκευές και πειράματα με σπουδαιότερο, το 1851, το περίφημο εκκρεμές του.

Ήταν ένα πείραμα που αποδείκνυε την κίνηση της Γης γύρω από τον άξονά της. Μία μεταλλική σφαίρα κρεμόταν από ένα σκοινί πολλών μέτρων. Εάν η Γη δεν περιστρεφόταν, η σφαίρα θα κινούταν πάντα στην ίδια θέση. Η μπάλα όμως σε κίνηση περιστρεφόταν γύρω από τη θέση ηρεμίας της σε συγκεκριμένες κατευθύνσεις. Με αυτό τον τρόπο ο Φουκώ απέδειξε στην πράξη ότι η Γη κινείται.

Το σίγουρο είναι ότι για άλλη μία φορά επιβεβαιώνεται αυτό που πιστεύω ούτως ή άλλως, το «Ποτέ μη λες ποτέ», αφού, ενώ δεν υπήρχε (νόμιζα) για κανένα λόγο περίπτωση να διαβάσω το «Εκκρεμές» του Φουκώ, ίσως κάποτε τελικά διαβάσω το «Εκκρεμές του Φουκώ» του Ουμπέρτο Έκο!

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

Βγήκαν οι βαθμοί… όλα τελείωσαν ή όλα τώρα αρχίζουν;

Πέρασαν 22 ολόκληρα χρόνια κι ακόμα με πιάνει ανατριχίλα όταν βγαίνουν οι βαθμοί. Το 1997 μια φωνή σε ένα ακουστικό τηλεφώνου μου ανακοίνωνε τις βαθμολογίες μου στις Πανελλήνιες. Μια φωνή που έμοιαζε να έρχεται από το υπερπέραν και μου φαινόταν σα να επιβραδύνεται και να γίνεται πιο μπάσα… σαν ένας δίσκος σε παλιό πικ απ που χάλασε. Η…

Για τη μαμά μου…

Στα ένατα γενέθλια της κόρης μου ξύπνησα με κλάματα, γιατί σε αισθανόμουν εδώ όσο ποτέ. Με πλημμύρισαν αναμνήσεις... Θυμήθηκα μια αίσθηση που είχα παιδί (και που έχει εξαφανιστεί από χρόνια, δυστυχώς)... Μια αίσθηση σιγουριάς που είχα όταν ήμουν περίπου στην ηλικία της κόρης μου ότι τίποτα κακό δε θα συμβεί σε εμάς και στους γύρω μας.…

Η υπεράσπιση του εαυτού σου ξεκινάει μονάχα από σένα

Σπατάλησα πολύ χρόνο για να δω τι θέλουν οι άλλοι, τώρα έχω χρόνο μόνο για ό,τι θέλω εγώ! Έχω συναναστραφεί με πολλούς ενήλικες, με διάφορους χαρακτήρες, που είχαν άσχημη παιδική ηλικία, δεν το είχαν πει αλλά η συμπεριφορά τους το φώναζε. Να υπερασπίζεσαι τον εαυτό σου και να μην αφήνεις κανέναν να σε υποτιμάει. Ακόμα και η σιωπή είναι η…

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Το «εκκρεμές» ήξερα τι είναι. Μας το είχε δείξει ο φυσικός στο σχολείο. Δε ντρέπομαι όμως να παραδεχθώ ότι μέχρι πρόσφατα δεν ήξερα τι είναι «το εκκρεμές του Φουκώ»… Και όχι μόνο αυτό… Πίστευα επί 18 ολόκληρα χρόνια ότι ο Φουκώ είναι συγγραφέας και ότι το «Εκκρεμές» είναι λογοτεχνικό έργο του. Όλα ξεκίνησαν το 1997, όταν (σαν πρωτοετής…

Υπάρχει τρόπος να ανοίξει αυτό το κουτί; Ναι, υπάρχει…

Είναι εδώ και κάποια χρόνια που η τηλεόραση στο σπίτι μου δεν ανοίγει. Από επιλογή καθαρά προσωπική. Γιατί; οι λόγοι είναι πολλοί και διάφοροι. Από το γεγονός πως θεωρώ πως μας βομβαρδίζει πλέον με προγράμματα τα οποία ανακυκλώνονται διαρκώς και θεωρώ πως δεν μου προσθέτουν κάποια γνώση, μέχρι τις παραποιημένες ειδήσεις που θεωρώ πως…

Οι βροχεροί άνθρωποι

Έχεις βρεθεί στην εξοχή πριν αρχίσει να βρέχει; Έχεις μυρίσει το χώμα όταν τα σύννεφα έχουν μαζευτεί και ετοιμάζονται να ανοίξουν; Έχεις γευτεί ποτέ βρόχινο νερό; Η βροχή αρέσει στους λιγοστούς ρομαντικούς και στους μελαγχολικούς. Σε αυτούς που κανένας δεν ξέρει για την μελαγχολία τους, και κανένας δεν θα μάθει το μέσα τους. Είναι οι…

Τσάρλι Τσάπλιν: Όλα εξαρτώνται από μένα!

Ο Τσαρλς Σπένσερ «Τσάρλι» Τσάπλιν (1889-1977) ήταν ηθοποιός και σκηνοθέτης του βωβού κινηματογράφου, που άφησε εποχή στις πρώτες δεκαετίες του Χόλυγουντ, ενσαρκώνοντας τον Σαρλό και σκορπώντας γέλιο στους φίλους της 7ης τέχνης όλων των ηλικιών. Πέρα από το σημαντικό καλλιτεχνικό έργο του, έχουμε να θυμόμαστε τα σοφά λόγια του για τη ζωή,…

Το μαγεμένο σου λουλούδι

Λουλούδι μαγεμένο ήταν για σένα. Το πότιζες, το φρόντιζες, το αγαπούσες τόσο μα τόσο πολύ που η αγάπη σου δεν χωράει σε αυτές εδώ τις λέξεις. Ξεχείλιζε, το κοίταγες και είχες ζωή, γελούσες, χαιρόσουν, και λάθη όταν έκανες ήταν μόνο για το καλό του. Λουλούδι μαγεμένο το έλεγες αυτό το αγαπημένο σου πρόσωπο, και έτσι ξαφνικά -σχεδόν…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Οι βροχεροί άνθρωποι

Έχεις βρεθεί στην εξοχή πριν αρχίσει να βρέχει; Έχεις μυρίσει το χώμα…

Κι όταν πατάς τα όρια...;

Όρια. Καταβάθος, εαυτέ μου, δεν ξέρω αν συμπάθησες ποτέ στ' αλήθεια…

Ταξιδεύοντας…

(για τον Λευτέρη… που πάντα θα αξίζει το όνομά του) Κλείνοντας την…

Ζήσε τη στιγμή!

Ζήσε τη στιγμή γιατί το επόμενο λεπτό θα είναι ανάμνηση. Η κάθε στιγμή…

Να χαλάς χατίρια και να λες «όχι» στην εκμετάλλευση!

Χτυπάει το τηλέφωνο μετά από καιρό, κοιτάς τον αριθμό και είναι ένας…

Μια ζαριά καλή…

Κάθε Τρίτη και άλλο παιχνίδι. Αυτή ήταν η συμφωνία και οι κανόνες…

Back in Time

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Θόδωρος Αγγελόπουλος, ο ποιητής της ανθρώπινης περιπέτειας

Γράφει η Δήμητρα Σμυρνή Για το Θόδωρο Αγγελόπουλο, το…

Οι κορυφαίες ατάκες του παλιού καλού ελληνικού κινηματογράφου (ΒΙΝΤΕΟ)

Όταν φέρνουμε στο μυαλό μας ταινίες του παλιού καλού κινηματογράφου,…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή

Όταν έπεσε στο τραπέζι η πρόταση να κάνουμε ένα αφιέρωμα για τις…

Τα video games που μας μεγάλωσαν

Τα ηλεκτρονικά παιχνίδια που αγαπήθηκαν στο παρελθόν είναι πάρα πολλά…

Οι 10 ταινίες με το πιο ανατρεπτικό φινάλε

Δέκα αξέχαστες κινηματογραφικές ταινίες, που το τέλος τους έχει…

Επιλογές Συντακτικής Ομάδας

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Οι Ιρανές δεν ντύνονται όπως νομίζεις

Το στερεότυπο που αρκετοί έχουν στο μυαλό τους για τις γυναίκες από…

Αυτή τη Δημοκρατία εννοούν;

Επτά χρόνια πριν, ανυποψίαστοι πρωτοακούγαμε για την αμερικάνικη…

Γιατί ο Καπιταλισμός δημιουργεί άσκοπες δουλειές - Του David Graeber

Είναι σαν κάποιος εκεί έξω να επινοεί άσκοπες δουλειές μόνο και μόνο…

Διάσημοι άνθρωποι που οδηγήθηκαν από την αποτυχία στην επιτυχία

Αν δεν αποτύχεις στη ζωή, δεν θα μπορέσεις ποτέ να γευτείς την…

Κοινωφελής Εκμετάλλευση

Είμαι 1 χρόνο άνεργη, πτυχιούχος άνεργη. Έτσι, θεώρησα ότι η…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης