tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Βρίσκεστε εδώ: ΑΡΧΙΚΗ MIXED ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ
Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

( 18 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: Νατάσα Δανιήλ | Δευτέρα, 03.06.19 05:57
 

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Το «εκκρεμές» ήξερα τι είναι. Μας το είχε δείξει ο φυσικός στο σχολείο. Δε ντρέπομαι όμως να παραδεχθώ ότι μέχρι πρόσφατα δεν ήξερα τι είναι «το εκκρεμές του Φουκώ»… Και όχι μόνο αυτό… Πίστευα επί 18 ολόκληρα χρόνια ότι ο Φουκώ είναι συγγραφέας και ότι το «Εκκρεμές» είναι λογοτεχνικό έργο του.

Όλα ξεκίνησαν το 1997, όταν (σαν πρωτοετής φοιτήτρια) βγήκα με συμφοιτητές μου για καφέ σε μια μικρή καφετέρια στον πεζόδρομο της Ναυαρίνου -από εκείνους τους καφέδες που βγαίνουν οι πρωτοετείς μπουλούκι. Σε μια γωνιά λοιπόν είχαν στήσει κουβέντα ο Άλεξ με την Εύα για τα αγαπημένα τους μυθιστορήματα.

- Κούντερα; Έχεις διαβάσει; Ρώτησε ο Άλεξ.
- Κούντερα; Πλάκα κάνεις; Ο αγαπημένος μου!

Εκείνη τη στιγμή ένιωσα σαν εξωγήινη και ότι βρισκόμουν εν μέσω μιας συζήτησης που δεν μου ταίριαζε. «Ποιος είναι πάλι αυτός ο Κούντερα; Τόσα βιβλία έχω διαβάσει… Πώς δεν τον έχω ακούσει ποτέ»; σκεφτόμουν. «Ή αυτοί είναι διάνοιες ή εγώ είμαι χαζή…» Και τότε μου έκαναν την ερώτηση που φοβόμουν:

- Εσύ; Έχεις διαβάσει;
- Ε, ναι… Κι εγώ έχω διαβάσει.

Ευτυχώς δε ρώτησαν τίποτε άλλο, γιατί σαφώς ήταν ψέμα. Ήμουν μια ολίγον τι κομπλεξική δεκαοχτάχρονη, έτοιμη να βουλιάξει από την ντροπή της σε μια πολυθρόνα καφετέριας με φλοράλ ταπετσαρία και τώρα που το σκέφτομαι αναρωτιέμαι γιατί δεν είπα την αλήθεια: «Όχι, δεν έχω διαβάσει Κούντερα!»

Ή μάλλον ξέρω… Γιατί φοβόμουν ότι θα με θεωρούσαν χαζή… Αν δε έλεγα ότι ούτε καν ξέρω ποιος είναι ο κύριος Κούντερα… η πολυθρόνα θα με είχε καταπιεί… Ξανά-ευτυχώς τόσο πολύ τους είχε συνεπάρει η συζήτηση περί Κούντερα που ούτε ασχολήθηκαν πάλι με μένα…

Καθόμουν και άκουγα μια ανούσια για μένα συζήτηση που έληξε ένα τέταρτο αργότερα, για να αρχίσει μια άλλη αντίστοιχη και εξίσου ανούσια για μένα λόγω άγνοιας και πάλι:

- Σοβαρά μιλάς; Τον λατρεύω τον Ουμπέρτο Έκο!
- Το εκκρεμές του Φουκώ το έχεις διαβάσει;
- Ααααα…. Είναι από τα αγαπημένα μου…

Αυτή τη φορά εκστασιασμένοι και οι δύο συνέχισαν τη συζήτηση χωρίς καν να με ρωτήσουν, καθώς μάλλον αντιλήφθηκαν τη βαρεμάρα μου ή απλά με αγνόησαν… Και καλά έκαναν, γιατί επρόκειτο για χάσμα. Αναφέρονταν με απόλυτο ενθουσιασμό σε κάτι το οποίο αγνοούσα παντελώς! Είχα διαβάσει άπειρα βιβλία στη ζωή μου, αλλά αισθανόμουν ότι αυτοί οι δύο όλα όσα είχα διαβάσει θα τα θεωρούσαν παραμύθια για νήπια. «Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά», το «Χωρίς οικογένεια» ή τα μυθιστορήματα της Πηνελόπης Δέλτα και της Ζωρζ Σαρή, ακόμη και το «Τζέιν Έιρ» θα ωχριούσαν μπροστά στο «Η αβάσταχτη ελαφρότητα του είναι»! Ήταν από τις λίγες φορές που ήθελα να βουλιάξω στην πολυθρόνα, να με καταπιεί το πάτωμα και να διακτινιστώ στο σπιτάκι μου, όπου δε θα ένιωθα χαζή και άσχετη! ΄Ηθελα να πάψω να νιώθω εξωγήινη!

Και τελικά βρέθηκα ζαλισμένη στο σπίτι, μα μη έχοντας κινητό ή υπολογιστή δε μπορούσα ούτε μια λογοτεχνική περίληψη να βρω για τα έργα αυτά… ή κάτι για τον Φουκώ που νόμισα πως ήταν συγγραφέας. Απώθησα ασυναίσθητα αυτή την ανάμνηση και ούτε καν ενδιαφέρθηκα να διαβάσω κάτι από όλα αυτά μέσα στα χρόνια που ακολούθησαν.

Λίγες μέρες πριν συνέβη ένα περιστατικό που στάθηκε αφορμή για τη συγγραφή αυτού του άρθρου. Δε θυμάμαι πώς, αλλά ήρθε στο μυαλό μου η ανάμνηση της καφετέριας με τη φλοράλ ταπετσαρία, του αγχωτικού εκείνου καφέ, του Κούντερα και του Ουμπέρτο Έκο και είπα την ιστορία στη Νανά μια μέρα που πίναμε καφέ στο σπίτι μου. Τόσα χρόνια έχουν περάσει, είναι πια μια αστεία, ξεθωριασμένη ανάμνηση μιας αμήχανης στιγμής…

- Ούτε καν ήξερα ποιος είναι ο Φουκώ ή ποια βιβλία έχει γράψει!

Και τότε η Νανά είπε κάτι τόσο φυσικό και απλό, αλλά για μένα συγκλονιστικό:

- Μα, ο Φουκώ δεν είναι συγγραφέας! «Το Εκκρεμές του Φουκώ» είναι έργο του Ουμπέρτο Έκο…
-Τι; Σοβαρά;
-Σίγουρα…
- Είσαι 100% σίγουρη…;
- Σίγουρη…
- Τόσα χρόνια… πίστευα…

Απίστευτο… Τόσα χρόνια είχα στο υποσυνείδητό μου απωθημένες αγχωτικές αναμνήσεις, επειδή ποτέ δεν είχα διαβάσει έναν συγγραφέα που δεν υπήρχε… Καλό πάλι και τούτο. Οι τρεις συγγραφείς που απέφευγα όπως ο διάολος το λιβάνι (Έκο, Φουκώ και Κούντερα) έμεναν δύο, γιατί ο Φουκώ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ…

Και χθές λοιπόν ξεπέρασα νομίζω την «αβάστατη ελαφρότητα» της αγχωτικής μου ανάμνησης μπαίνοντας στο διαδίκτυο και μαθαίνοντας επιτέλους τι είναι το εκκρεμές του Φουκώ. Είναι ένα βιβλίο (του Ουμπέρτο Έκο -το ξεκαθαρίσαμε αυτό) 920 σελίδων του οποίου ομολογώ με προβλημάτισε η υπόθεση, αλλά και οι αντικρουόμενες κριτικές (!!) που διάβασα. Άλλοι το θεωρούν αριστούργημα, άλλοι απίστευτα βαρετό και άλλοι δυσνόητο και βαρύ!

Ωστόσο, έμαθα και κάτι που δεν ήξερα. Ότι το εκκρεμές του Φουκώ και ο Φουκώ υπήρξαν στην πραγματικότητα! Δεν είναι δημιουργήματα της φαντασίας του Έκο… Καμία σχέση! Ο Φουκώ (γεννημένος το 1819) ήταν κάποιος ασθενικός, κοντός κτλ, κτλ νέος που, αφού παράτησε την Ιατρική, σπούδασε Οπτική και έκανε πολλές κατασκευές και πειράματα με σπουδαιότερο, το 1851, το περίφημο εκκρεμές του.

Ήταν ένα πείραμα που αποδείκνυε την κίνηση της Γης γύρω από τον άξονά της. Μία μεταλλική σφαίρα κρεμόταν από ένα σκοινί πολλών μέτρων. Εάν η Γη δεν περιστρεφόταν, η σφαίρα θα κινούταν πάντα στην ίδια θέση. Η μπάλα όμως σε κίνηση περιστρεφόταν γύρω από τη θέση ηρεμίας της σε συγκεκριμένες κατευθύνσεις. Με αυτό τον τρόπο ο Φουκώ απέδειξε στην πράξη ότι η Γη κινείται.

Το σίγουρο είναι ότι για άλλη μία φορά επιβεβαιώνεται αυτό που πιστεύω ούτως ή άλλως, το «Ποτέ μη λες ποτέ», αφού, ενώ δεν υπήρχε (νόμιζα) για κανένα λόγο περίπτωση να διαβάσω το «Εκκρεμές» του Φουκώ, ίσως κάποτε τελικά διαβάσω το «Εκκρεμές του Φουκώ» του Ουμπέρτο Έκο!

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

Το ξεπούλημα της ΔΕΗ και το τέλος των ψευδαισθήσεων

Το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας που λαμβάνει χώρα στον τόπο μας τα τελευταία χρόνια δεν βασίζεται σε κάποιο μυστικό σχέδιο που εκπορεύεται από άγνωστους και σκοτεινούς κύκλους αλλά αποτελεί την υλοποίηση μιας προδιαγεγραμμένης καπιταλιστικής επιδρομής, η οποία θα διενεργείται για όσο χρόνο ο μόχθος των εργαζομένων θα αποφέρει κέρδη.…

Ο έρωτας

Το ξέρω ότι εσύ που μόλις τώρα ξεκίνησες να με διαβάζεις είσαι πολύ απογοητευμένος ή πολύ ερωτευμένος ή και τα δύο μαζί. Γιατί για να ερωτευτείς πρέπει να απογοητευτείς και για να απογοητευτείς πρέπει να ερωτευτείς. Όπως και να έχει τα ίδια είναι. Και εσύ ακόμα που με διαβάζεις και είσαι ενάντια του έρωτα -δεν πιστεύεις σε αυτά, είσαι ο…

Γίνε άνεμος

Ο αδικημένος ποτέ δεν χάνει, το άδικο δεν το θέλει ούτε ο Θεός. Αυτοί που αδικούν, βάζουν φωτιά στο κεφάλι τους. Πόσες φορές ένιωσες αδικημένος; Αρκετές, το ξέρω… Η κάθε πλευρά νιώθει αδικία για δικούς της λόγους και έτσι γίνεται ένας φαύλος κύκλος στις ανθρώπινες σχέσεις (εσύ με αδίκησες, εγώ αδικήθηκα, κτλ.). Συμβαίνει και αυτό……

Ζήσε τη στιγμή!

Ζήσε τη στιγμή γιατί το επόμενο λεπτό θα είναι ανάμνηση. Η κάθε στιγμή μας είναι σημαντική, να τη ζεις μέχρι τέλος, η ζωή μας είναι μόνο στιγμές. Κάθε στιγμή σου, από την πιο ασήμαντη μέχρι την πιο σημαντική, να τη ζεις με ένταση, γιατί πίσω δεν ξαναγυρνάει, είναι μοναδική και τελευταία. Θα έρθουν πολλές ίδιες αλλά καμία δεν θα είναι…

Ας ξυπνούσα ένα πρωινό και να μη μου έλειπες

Η ζωή τα έφερε έτσι, ώστε κάθε φορά που ξυπνάς να σου λείπει κάποιος. Πόσα πρωινά ονειρεύτηκες να ξυπνάτε μαζί, να πίνετε καφέ μαζί, να γελάτε, να πηγαίνετε για ψώνια, να κοιταζόσαστε και σπίθες να πετιούνται αγάπης! Μπορεί να είναι ο πρώην σύντροφός σου, η μητέρα σου, το παιδί σου, ο φίλος σου, ο αδερφός σου. Όποιος και να είναι για…

Η άγνοιά μου για το «εκκρεμές» του Φουκώ!

Το «εκκρεμές» ήξερα τι είναι. Μας το είχε δείξει ο φυσικός στο σχολείο. Δε ντρέπομαι όμως να παραδεχθώ ότι μέχρι πρόσφατα δεν ήξερα τι είναι «το εκκρεμές του Φουκώ»… Και όχι μόνο αυτό… Πίστευα επί 18 ολόκληρα χρόνια ότι ο Φουκώ είναι συγγραφέας και ότι το «Εκκρεμές» είναι λογοτεχνικό έργο του. Όλα ξεκίνησαν το 1997, όταν (σαν πρωτοετής…

Αγορά και Εκπαίδευση

Στην εποχή της μετανεωτερικότητας που διανύουμε δεν είναι λίγοι αυτοί που αναρωτιούνται πώς το υπάρχον κοινωνικοοικονομικό σύστημα εξακολουθεί να διατηρείται και να διαιωνίζεται, παρά τις αλλεπάλληλες κρίσεις που έχει υποστεί και τις υφέσεις που εγγενώς έπονται μετά από κάθε κύκλο ανάπτυξης. Οι απαντήσεις μπορεί να ποικίλλουν και να…

Στη ζωή αυτή που ζούμε, όλα τα συναισθήματα χωράνε…

Τίποτα δεν έρχεται σε αυτή τη ζωή για να μείνει για πάντα. Τι και αν νοιώθεις πως πνίγεσαι, στο τέλος όταν βγεις στη στεριά, θα το βλέπεις σαν μία εμπειρία που απλώς σε δυνάμωσε και σε έκανε έναν πιο δυνατό άνθρωπο. Ακόμα και αν η μαύρη απελπισία σε ζώσει, δώσε χώρο στην ελπίδα. Δε θα ζήσει η μαυρίλα αιώνια, για λίγο έρχεται σαν…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Οι βροχεροί άνθρωποι

Έχεις βρεθεί στην εξοχή πριν αρχίσει να βρέχει; Έχεις μυρίσει το χώμα…

Η υπεράσπιση του εαυτού σου ξεκινάει μονάχα από σένα

Σπατάλησα πολύ χρόνο για να δω τι θέλουν οι άλλοι, τώρα έχω χρόνο μόνο…

Το αντίο που δεν ειπώθηκε ποτέ!

Αποχαιρετίστηκαν. Κοιτάχτηκαν βαθιά μέσα στα μάτια, διαπερνώντας ο ένας…

Αντέχεις να αγαπήσεις έναν λύκο;

Λύκος. Στο άκουσμα και μόνο του ονόματός του σκεφτόμαστε αυτόματα κάτι…

Ταξιδεύοντας…

(για τον Λευτέρη… που πάντα θα αξίζει το όνομά του) Κλείνοντας την…

Να χαλάς χατίρια και να λες «όχι» στην εκμετάλλευση!

Χτυπάει το τηλέφωνο μετά από καιρό, κοιτάς τον αριθμό και είναι ένας…

Back in Time

Kind of blue, η επιτομή της jazz μουσικής

Η jazz ανήκει στα είδη της μουσικής που επιθυμώ να ακούσω το βράδυ,…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή

Όταν έπεσε στο τραπέζι η πρόταση να κάνουμε ένα αφιέρωμα για τις…

Οι κορυφαίες ατάκες του παλιού καλού ελληνικού κινηματογράφου (ΒΙΝΤΕΟ)

Όταν φέρνουμε στο μυαλό μας ταινίες του παλιού καλού κινηματογράφου,…

Όταν ο «βασιλιάς» Έλβις Πρίσλεϊ βίωνε την αποτυχία

Λένε πως η αποτυχία είναι απαραίτητη για την ίδια την επιτυχία και…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Η «ψυχή» των Queen, Φρέντι Μέρκιουρι

Στις 5 Σεπτεμβρίου του 1946, γεννήθηκε ο πιο χαρισματικός ροκ…

Επιλογές Συντακτικής Ομάδας

5 ευγενικές χειρονομίες που εκλείπουν στις μέρες μας

Η ευγένεια στις ημέρες μας είναι μία υπόθεση τόσο δύσκολη που πολλοί…

Αυτή τη Δημοκρατία εννοούν;

Επτά χρόνια πριν, ανυποψίαστοι πρωτοακούγαμε για την αμερικάνικη…

Γιατί ο Καπιταλισμός δημιουργεί άσκοπες δουλειές - Του David Graeber

Είναι σαν κάποιος εκεί έξω να επινοεί άσκοπες δουλειές μόνο και μόνο…

Ξέρετε ποια είναι τα δύο προϊόντα με τις περισσότερες πωλήσεις παγκοσμίως;

Το γεγονός ότι το πετρέλαιο κατέχει την πρώτη θέση σε πωλήσεις στον…

Ιερά τέρατα του παγκόσμιου κινηματογράφου

Καινούργιοι μεγάλοι σταρ εμφανίζονται στη μεγάλη οθόνη κατά καιρούς,…

Καρυωτάκης - Πολυδούρη: Μια ιστορία από το παρελθόν

Είναι φορές που δύσκολα μπορείς να ξεχωρίσεις αν τα γεγονότα που…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης