tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Βρίσκεστε εδώ: ΑΡΧΙΚΗ MIXED ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ
Η άποψη του Ρουσσώ για τον πολιτισμό

Η άποψη του Ρουσσώ για τον πολιτισμό

( 21 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: Χάρης Περτέσης | Τρίτη, 31.01.17 21:49
 

Η άποψη του Ρουσσώ για τον πολιτισμό

Ο Ζαν Ζακ Ρουσσώ (1712-1778) ήταν ένας από τους μεγαλύτερους ριζοσπάστες φιλοσόφους της εποχής του και αποτέλεσε τον εμβληματικό θεωρητικό της Γαλλικής Επανάστασης. Η άποψη που κυριαρχεί στο έργο του είναι η χαμένη ενότητα του ανθρώπου με τη φύση και οι αρνητικές επιπτώσεις του πολιτισμού στην ανθρώπινη ζωή. 

Όλα τα δεινά που βρήκαν τον άνθρωπο, σύμφωνα με τον Ρουσσώ, οφείλονται στην απομάκρυνσή του από τη φύση, όπου ζούσε αθώος, ανεξάρτητος, ελεύθερος, υγιής και ευτυχισμένος. Αιτία για τη διατάραξη της σχέσης του ανθρώπου με τη φύση δεν ήταν άλλη από την εισαγωγή του θεσμού της ιδιοκτησίας.

Παράλληλα, όπως υποστηρίζει, οι επιστήμες και οι τέχνες που αναπτύχθηκαν συνέθλιψαν τις ελευθερίες του ατόμου και ισχυροποίησαν τους κρατικούς μηχανισμούς. Ως εκ τούτου, όχι μόνο δεν συνέβαλαν στη βελτίωση της ζωή του ανθρώπου, αλλά καλλιέργησαν τη ματαιότητά του, την αλαζονεία του, τη διαφθορά και τον όλεθρο, αυξάνοντας τη δυστυχία του.

Στο πρώτο του φιλοσοφικό έργο «Πραγματεία περί των επιστημών και των Τεχνών» (1950), αναφέρει χαρακτηριστικά:

«Ενώ η κυβέρνηση και οι νόμοι προνοούν για την ασφάλεια και την ευημερία των ανθρώπων στην κοινωνία, οι επιστήμες, τα γράμματα και οι τέχνες, λιγότερο δεσποτικές αλλά ενδεχομένως περισσότερο ισχυρές, απλώνουν γιρλάντες με άνθη στις σιδερένιες αλυσίδες που συνθλίβουν τους ανθρώπους, πνίγουν μέσα τους το αίσθημα της αρχέγονης ελευθερίας για την οποία φαίνονταν να έχουν γεννηθεί, τους κάνουν να αγαπήσουν τη σκλαβιά και τους μετατρέπουν σε ό,τι ονομάζουμε πολιτισμένους λαούς. 

Η ανάγκη έστησε τους θρόνους, οι επιστήμες και οι τέχνες τους εδραίωσαν. Επίγειες εξουσίες, αγαπήστε τα ταλέντα και προστατέψτε εκείνους που τα καλλιεργούν. Πολιτισμένοι λαοί, καλλιεργήστε τα: ευτυχείς σκλάβοι, σ’ αυτά οφείλετε την ευαίσθητη και λεπτή καλαισθησία για την οποία επαίρεστε, τον προσηνή χαρακτήρα και τη λεπτότητα των ηθών που καθιστούν τις συναναστροφές σας τόσο ευπροσήγορες και τόσο εύκολες. Με μία λέξη, την επίφαση όλων των αρετών δίχως να διαθέτετε καμία».

Στο ίδιο έργο του, ο Ρουσσώ επίσης σημειώνει: «Οι ηγεμόνες βλέπουν πάντα με ευχαρίστηση τις ψυχαγωγικές τέχνες και τις περιττές ασχολίες που δεν συνεπάγονται δαπάνη χρημάτων να διαδίδονται μεταξύ των υπηκόων τους. Διότι, πέραν του ότι έτσι τους εθίζουν στη μικροψυχία που τόσο ταιριάζει στη σκλαβιά, γνωρίζουν πολύ καλά ότι όλες οι ανάγκες που δημιουργούνται στο λαό αποτελούν και αλυσίδες που τον βαραίνουν

Όταν ο Μέγας Αλέξανδρος θέλησε να κρατήσει υποτελείς του τους Ιχθυοφάγους, τους υποχρέωσε να εγκαταλείψουν το ψάρεμα και να τρέφονται με ό,τι τρώνε οι άλλοι λαοί. Ενώ οι άγριοι της Αμερικής, που κυκλοφορούν γυμνοί και ζουν μόνο από το κυνήγι, δεν υποτάχθηκαν ποτέ σε κανέναν. Πράγματι, τι είδους ζυγό θα μπορούσαν να επιβάλουν σε ανθρώπους που δεν έχουν ανάγκη τίποτε;».

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

Ήσουν κι εσύ ένα μάθημα ζωής…

Ήσουν κι εσύ ένα μάθημα ζωής. Σκληρό αλλά τόσο διδακτικό. Ήσουν ένας δρόμος γεμάτος πέτρες και απότομος που όμως κατάφερα να διαβώ παρά τα εμπόδια.  Ήσουν ένα αγρίμι που θέλησα να εξημερώσω αλλά με τα δόντια του με τραυμάτισε.  Ήσουν ένα λάθος που όμως το θεώρησα την πιο σωστή μου απόφαση. Ήσουν ένα από τα πιο όμορφα λάθη μου, ένα φως…

Αναλύοντας το «φαινόμενο» Survivor

Το Survivor είναι ένα τηλεοπτικό φαινόμενο το οποίο επηρέασε όλα τα τηλεοπτικά προγράμματα μετά από αυτό. Αποτελεί, δικαίως ή αδίκως, ένα φαινόμενο της εποχής. Μπορούμε να εξηγήσουμε τους λόγους; Το Survivor είναι ένα πρόγραμμα το οποίο επιτρέπει στο θεατή να γνωρίσει τις ζωές, τις πτυχές του χαρακτήρα ανθρώπων που καλούνται να…

Ηγήτωρ γεννιέσαι γιάντα γίνεσαι;

Με τούτο το μηχανισμό της λογικής, σαν συλλογιστούμε ο κάθε ένας από μας την μοναδικότητα της εφήμερης ταυτότητας που μας επροίκησε η ζωή, θα συμφωνήσουμε στο ότι όλοι μας είμαστε διαφορετικοί και τούτο είναι αξίωμα της φύσης.  Ποιο να ‘ναι κείνο όμως το χαρακτηριστικό που κάποιους τους κάνει τιμονιέρηδες και κάποιους καμηλιέρηδες;…

Χειμώνιασε…

Χειμώνιασε. Ο καιρός έγινε άγριος, οι άνθρωποι ντύνονται βαριά τρέχοντας στους δρόμους. Χειμώνιασε και ο αέρας χτυπά με ορμή και μανιασμένα τα παράθυρα του δωματίου μου. Χειμώνιασε και ο ουρανός σκλήρυνε και έχασε το χαρούμενό του χρώμα. Τώρα ο αέρας παρασέρνει τα δέντρα και χτυπάει με δύναμη τα τζάμια. Χειμώνιασε. Βροχές πέφτουν αραιά…

Κριτική και αγένεια, απέχουν αρκετά μεταξύ τους…

Ομολογώ πως όταν είχα δει μία διαγωνιζόμενη στο φετινό Next Top Model και την απόλυτη αποδόμηση που δέχτηκε από τους κριτές, στεναχωρήθηκα και προβληματίστηκα. Για το πόσο μπορεί μία δημόσια κριτική η οποία αγγίζει τα όρια της χυδαιότητας και της αγένειας να επηρεάσει τον άνθρωπο που την ακούει, όπως και για τα γενικότερα πρότυπα που…

Μάριος Πλωρίτης: Για ποιο λόγο μερικοί συγγραφείς είναι δυσνόητοι;

Γιατί γράφουμε; Γιατί διαβάζουμε; Το ερώτημα ανακινεί, έμμεσα και για μυριοστή φορά, ένα άρθρο στην αγγλική εφημερίδα «Independent», σχετικά με τα δυσνόητα κείμενα και βιβλία. Η απλή, στοιχειώδης απάντηση είναι, φυσικά: Γράφουμε, επειδή έχουμε να πούμε κάτι και θέλουμε να το μεταδώσουμε σε άλλους. Διαβάζουμε, επειδή θέλουμε να μάθουμε…

Ηλεκτροκίνηση αλά ελληνικά

Την Τρίτη 27/11 είδα κατά σύμπτωση την ανάρτηση του προέδρου της Νέας Δημοκρατίας στο Twitter «Live | Παρουσίαση του Προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας για την Ηλεκτροκίνηση». Με μεγάλο ενθουσιασμό πάτησα το link. Νέες τεχνολογίες. Νέες ιδέες. Αυτό που θέλει κάθε νέος. Είπα θα δούμε κάτι ενδιαφέρον επιτέλους από την πολιτική σκηνή της…

Η θρησκεία μάς κάνει πιο ηθικούς ή ευτυχισμένους;

Είναι γεγονός πως η θρησκεία αποτελεί τον μοναδικό θεσμό που προστατεύεται διαρκώς από κάθε μορφή κριτικής. Και είναι παράδοξο να σκεφτούμε πόσο μεγάλη είναι η έλλειψη ανοχής που υπάρχει στο συγκεκριμένο θεσμό, συγκριτικά με κάθε άλλον τομέα στη ζωή. Μπορείς π.χ. να ασκήσεις κριτική στα μουσικά γούστα του άλλου, στον τρόπο που ντύνεται ή…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Η μάστιγα της Ήπιας Κατάθλιψης

Πολλοί άνθρωποι επιλέγουν, για λίγο ή μεγάλο διάστημα, να ζουν μια ήπια…

Πώς να ελέγχεις τα συναισθήματά σου

Η αλήθεια είναι ότι κανένας κοινωνικός θεσμός δεν μας έμαθε πώς να…

Για έναν καλύτερο κόσμο

Οι άνθρωποι είμαστε περίεργα πλάσματα. Και ενίοτε αψυχολόγητα. Οι…

Στο δρόμο για την τελειότητα, χάσαμε την αξία...

Ώρες ώρες κάθομαι και σκέφτομαι, πόσο πιο απλά ήταν τα πράγματα κάποτε…

Η αποκάλυψη του χαρακτήρα μας

Η έννοια της προσωπικότητάς μας αφορά στον τρόπο που συμπεριφερόμαστε ή…

Η γυναίκα που χαμογελούσε πάντα

Μια γυναίκα κάποτε χαμογελούσε πάντα. Όλη την ημέρα, όλες τις ώρες, όλα…

Back in Time

Θόδωρος Αγγελόπουλος, ο ποιητής της ανθρώπινης περιπέτειας

Γράφει η Δήμητρα Σμυρνή Για το Θόδωρο Αγγελόπουλο, το…

Τα video games που μας μεγάλωσαν

Τα ηλεκτρονικά παιχνίδια που αγαπήθηκαν στο παρελθόν είναι πάρα πολλά…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή

Όταν έπεσε στο τραπέζι η πρόταση να κάνουμε ένα αφιέρωμα για τις…

«Ο γέρος και η θάλασσα» του Χέμινγουεϊ σε ένα εντυπωσιακό animation φιλμ

Βασισμένη στη πασίγνωστη νουβέλα του Έρνεστ Χέμινγουεϊ «Ο γέρος και η…

Εφιάλτης, η σπουδαιότερη ελληνική ταινία τρόμου

Και όμως, ο ελληνικός κινηματογράφος μπορεί να καυχηθεί ότι για μία…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης