tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Βρίσκεστε εδώ: ΑΡΧΙΚΗ MIXED ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ
Ο Λιαντίνης για την καύση των νεκρών

Ο Λιαντίνης για την καύση των νεκρών

( 11 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: tempo team | Πέμπτη, 02.02.17 14:30
 

Ο Λιαντίνης για την καύση των νεκρών

Γνωρίζοντας τον τρόπο που ο Δημήτρης Λιαντίνης (1942-1998) επέλεξε να «φύγει» από τη ζωή, μπορεί αρκετοί να μην φαντάζονται τις απόψεις του για την καύση των νεκρών. Κι αυτό διότι, παρ’ ότι ο ίδιος επέλεξε την αποσύνθεση για το σώμα του, ήταν εντούτοις υπέρμαχος της αποτέφρωσης. Για του λόγου το αληθές, παραθέτουμε σχετικό άρθρο του, στο οποίο εξυμνεί την καύση των νεκρών -από κυριολεκτικής και συμβολικής σκοπιάς- εν αντιθέσει με την ταφή, την οποία, μεταξύ άλλων, θεωρεί εξευτελιστική για την ανθρώπινη σάρκα.

Εν αρχή ην η ομορφιά. Τούτη την πρόταση, που έχει λόγο Θεογονίας και Γένεσης, ο Ντοστογιέβσκι, καθώς είναι γνωστό, στον Ηλίθιό του την έντυσε μ' ένα χιτώνα αθανασίας: η ομορφιά θα σώσει τον κόσμο, είπε.

Βέβαια εδώ, στη χώρα του Θανάτου δηλαδή, ο κόσμος δεν σώζεται αλλά χάνεται. Γιατί ο θάνατος είναι το τέλος και η κατάλυση. Ο Θάνατος είναι η επιστροφή «εις το μεγάλο Τίποτε», όπως λέει και κλαίει ο Καβάφης μαζί με «Τα Άλογα του Αχιλλέως».

Κατά ποία έννοια λοιπόν η καύση των νεκρών μπορεί να 'ναι φαινόμενο αισθητικό; Πώς μέσα σ' αυτή την πράξη μπορούμε να δούμε την ομορφιά, την εντιμότητα, την ανδρεία, και τη σοφία της απλής γνώσης; Η απόκριση στο ερώτημα είναι δύσκολη και σκοτεινή. Όσο σκοτεινός είναι και ο ίδιος ο Θάνατος. Ωστόσο η απόκριση είναι και απλή. Όσο απλός και βέβαιος είναι και ο ίδιος ο Θάνατος. Όλοι γνωρίζουμε πως σε κάποια στροφή ο θάνατος μάς έχει το αδυσώπητο στρατοκαρτέρι του στημένο.

Η απόκριση λοιπόν είναι απλή, γιατί η φλόγα είναι όμορφο πράγμα. Πρώτα είναι μια δράση δημιουργική. Και ύστερα είναι μια αντίδραση αγνιστική και καθαρτήρια.

Η φωτιά, λένε οι αστροφυσικοί, γέννησε το σύμπαν. Μέσα στο χάος σε μια έκρηξη πρώτη τινάχτηκε η πρώτη ενέργεια που είχε θερμοκρασία τρισεκατομμυρίων βαθμών Κελσίου. Η ενέργεια αυτή άρχισε να μικραίνει και να ψύχεται. Ταυτόχρονα όμως άρχισε να απλώνεται σχηματίζοντας τους γαλαξίες, τους νεφελοειδείς, τα συστήματα, τους αστέρες, τους πλανήτες, τα ψάρια, τα πετεινά και τα Πρωτεύοντα. Σήμερα η φλόγα εκείνη ξέπεσε στα δεκαοχτώ εκατομμύρια βαθμούς Κελσίου στον πυρήνα του ήλιου μας.

Οι ίδιοι επιστήμονες μάς λένε ότι μέσα από μια ανάλογη κατακαμίνεψη θα περάσουν ένας ένας οι αστέρες καθώς θα καταρρέουν. Προτού ένας αστέρας ξεπέσει στη «μελανή οπή» ή στο «λευκό νάνο», προτού δηλαδή γίνει ένα αστρικό πτώμα, θα διαλυθεί μέσα στο κατάφλογο λιώσιμο μιας τρομερής έκρηξης. Οι υπερκαινοφανείς, καθώς λένε.

Και στις δύο περιπτώσεις, στην κοσμική δημιουργία και στον κοσμικό αφανισμό, από αισθητική άποψη έχουμε μια δήλωση του Υπέροχου. Και το Υπέροχο είναι η ανώτερη κατηγορία του ωραίου, όπως δίδαξε ο Καντ.

Το υπέροχο είναι η άλαλη ομορφιά του κεραυνού, της καταιγίδας, της τρικυμίας, του σεισμού, των ηφαιστείων, του έρωτα και του θανάτου. Καταστάσεις ορίων. Εδώ η ομορφιά σκοτώνει.

Η υπεροχή της φωτιάς απέναντι στο νερό και το χώμα. Η υπεροχή της διάλυσης του σώματος μέσα σ' ένα καταποτήρα αστραπής σε σύγκριση με το σάπισμα και την αποσύνθεση. Η υπεροχή ενός αιθέριου και ταχύτατου ατμισμού της ύλης απέναντι στην αργή δυσοσμία, στην κατακάκωση και στον εξευτελισμό της φτωχής μας σάρκας στις χώρες των σκουληκιών και των μικροβίων, είναι αυταπόδεικτη και ψηλαφητή. Αποστρέφεται κάθε συνηγορία.

Η θέσπιση και στη χώρα μας της προαιρετικής καύσης των νεκρών είναι πολλά άλλα. Κοντά σε τούτα είναι και αίτημα αισθητικό. Και επειδή τη θεωρία την κατακυρώνει το πείραμα μόνο, έχω να δώσω και την πειραματική μου απόδειξη.

Έχουμε δύο Έλληνες καλλιτέχνες πρώτου βαθμού. Είναι γνωστοί στις θάλασσες και στις ηπείρους της Γης περισσότερο και από τα δύο Νόμπελ της ποίησής μας. Είναι η Μαρία Κάλλας και ο Δημήτρης Μητρόπουλος. Και οι δύο ζητήσανε, περνώντας το αγνό καταλυτήριο της φλόγας, να γίνει το σώμα τους τέφρα. Σύμπτωση; Ίσως. Ωστόσο η τελευταία τους θέληση ήταν μια ομολογία θεωρίας και πράξης. Ήταν η μουσική Συμφωνία της ομορφιάς και του θανάτου.

Το παρόν άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Ελευθεροτυπία» στις 22 Δεκεμβρίου του 1989 με τίτλο «Αισθητικό αίτημα η καύση των νεκρών».

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

Πραγματικοί και φανταστικοί αριθμοί

Η αριθμολαγνεία που εκδηλώνεται το τελευταίο διάστημα στα ΜΜΕ παγκοσμίως, δεν έχει προηγούμενο. Δεν υπάρχει είδηση που να μην συνοδεύεται από μια ταμπέλα με νούμερα, επικεφαλίδα δίχως μια αριθμητική επισήμανση. Στατιστικολόγοι και θιασώτες της θεωρίας των πιθανοτήτων, βγαίνουν στο προσκήνιο αναλύοντας τις εκτιμήσεις τους για τα ακρότατα…

Η κρίση της έβδομης τέχνης και προτάσεις για την αναγέννησή της

Διευκρινίσεις για το πλαίσιο κειμένου: πρόκειται για μια απόπειρα προσέγγισης της υπάρχουσας -της τελευταίας δεκαετίας- κατάστασης της έβδομης τέχνης με προσωπικές διαπιστώσεις και εκτιμήσεις χωρίς καμία διάθεση αυθεντίας και δογματισμού. Επίσης σε αυτές τις διαπιστώσεις δεν προβαίνω με βάση τις λιγοστές σινεφίλ ταινίες που αντιστέκονται…

Ευχαριστώ τους μαθητές και τους καθηγητές μου...

Μια μέρα έπεσε στα χέρια μου το «Γαϊτανάκι» της Ζωρζ Σαρή. Δεν ήξερα καν ότι ήταν γραμμένο από εκείνη. Θυμόμουν μόνο ότι παλιά είχαμε κάνει στο σχολείο το τραγουδάκι «Αν όλα τα παιδιά της γης πιάναν γερά τα χέρια...». Το διάβασα μονοκοπανιά. Μιλούσε για τον κυρ-Νικόλα που φτάνοντας σε μεγάλη ηλικία συνειδητοποίησε ότι δεν είχε καταφέρει…

Ο Χίτσκοκ καθαιρείται

Τα οξυμμένα πνεύματα και η γενικότερη ανάφλεξη της αμερικανικής κοινωνίας, όπως παρατηρείται τις τελευταίες μέρες, μπορεί να πυροδοτήθηκαν από ένα ειδεχθές ρατσιστικό έγκλημα, ωστόσο πρόκειται για την κορυφή ενός παγόβουνου προβλημάτων που άρχισε να λιώνει και απειλεί να πλημμυρίσει την «ονειρούπολη» του Νέου Κόσμου. Η στάθμη είχε ήδη…

Οι βροχεροί άνθρωποι

Έχεις βρεθεί στην εξοχή πριν αρχίσει να βρέχει; Έχεις μυρίσει το χώμα όταν τα σύννεφα έχουν μαζευτεί και ετοιμάζονται να ανοίξουν; Έχεις γευτεί ποτέ βρόχινο νερό; Η βροχή αρέσει στους λιγοστούς ρομαντικούς και στους μελαγχολικούς. Σε αυτούς που κανένας δεν ξέρει για την μελαγχολία τους, και κανένας δεν θα μάθει το μέσα τους. Είναι οι…

Αφέθηκα στον κόσμο των συναισθημάτων μου

Αφέσου μου είπε μια φίλη, αφέσου σε όλα τα συναισθήματά σου και ζήσε με αυτά. Αυτά σε ξεχωρίζουν από ένα κουφάρι. Και αφέθηκα... Και γνώρισα εσένα!  Και ξεκίνησε κάτι όμορφο! Μαζί σου μεγάλωσα κι έζησα τα ομορφότερά μου χρόνια και κάποιες στιγμές πόνεσα αρκετά. Έζησα γιατί βίωσα στο έπακρο όλο το φάσμα και είδα όλα τα χρώματα  των…

Covid-19: Μην κλείνεις τα μάτια...

Όταν ήμασταν παιδιά και πηγαίναμε με τους γονείς μου στο χωριό της μαμάς μου, μετρούσαμε τις φωλιές των πουλιών στα δέντρα. Άλλοτε τα αυτοκίνητα, άλλοτε τις πινακίδες. Ουρλιάζαμε: «Τρία, τέσσερα, εφτά…». Φτάναμε σε αριθμούς κοντά στο εκατό ή το ξεπερνούσαμε. Αυτό θυμήθηκα χθες το απόγευμα. Όντας όλη μέρα κλεισμένοι μέσα, αποφασίσαμε να…

Αντέχεις να αγαπήσεις έναν λύκο;

Λύκος. Στο άκουσμα και μόνο του ονόματός του σκεφτόμαστε αυτόματα κάτι άγριο, απροσπέλαστο, τρομακτικό. Ξεκινώντας από την παιδική μας ηλικία και τα παραμύθια που μας έλεγε ο παππούς, ο λύκος ήταν πάντα ο κακός. Αυτός που σε έκανε να τρομάξεις κατά την διάρκεια της διήγησης, αυτός που θα φοβόσουν ότι κρύβεται κάτω από το κρεβάτι σου ή…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Covid-19: Μην κλείνεις τα μάτια...

Όταν ήμασταν παιδιά και πηγαίναμε με τους γονείς μου στο χωριό της…

Η σωτηρία από τον ιό είναι στο χέρι μας

Πρωτόγνωρες οι στιγμές που βιώνουμε. Στιγμές που ο αόρατος εχθρός…

Όταν σταμάτησε ο χρόνος...

Δεν υπάρχουν πολλά λόγια για να περιγράψει κανείς πώς είναι να ζεις…

Η κρίση της έβδομης τέχνης και προτάσεις για την αναγέννησή της

Διευκρινίσεις για το πλαίσιο κειμένου: πρόκειται για μια απόπειρα…

Ο φόβος και οι άνθρωποι

Οι συλλογικοί φόβοι διατρέχουν την ιστορία της ανθρωπότητας. Οι αιτίες…

Ο εαυτός μου μέσα από τα μάτια ενός χωρισμού

Ένα από τα μεγαλύτερα ελαττώματα του ανθρώπινου είδους είναι η βαθειά…

Back in Time

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

«Ο γέρος και η θάλασσα» του Χέμινγουεϊ σε ένα εντυπωσιακό animation φιλμ

Βασισμένη στη πασίγνωστη νουβέλα του Έρνεστ Χέμινγουεϊ «Ο γέρος και η…

Οι κορυφαίες ατάκες του παλιού καλού ελληνικού κινηματογράφου (ΒΙΝΤΕΟ)

Όταν φέρνουμε στο μυαλό μας ταινίες του παλιού καλού κινηματογράφου,…

Γεώργιος Παπανικολάου, ένας σπουδαίος Έλληνας

Πώς μπορείς να μείνεις αδιάφορη απέναντι σε έναν άνθρωπο που…

Οι χειρότερες ταινίες όλων των εποχών

Αν έχετε σαδομαζοχιστικές τάσεις και θέλετε για κάποιον ακατανόητο…

Εφιάλτης, η σπουδαιότερη ελληνική ταινία τρόμου

Και όμως, ο ελληνικός κινηματογράφος μπορεί να καυχηθεί ότι για μία…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης