tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Λιάνα Κανέλλη: «Οι ιδέες υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας»

Λιάνα Κανέλλη: «Οι ιδέες υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας»

( 0 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: tempo team | Δευτέρα, 07.11.11 12:22
 

Λιάνα Κανέλλη

Όσα έγιναν τούτες τις μέρες στην κεντρική πολιτική σκηνή, σύντροφοι, ενέχουν έναν τεράστιο προπαγανδιστικό κίνδυνο, που υποτιμάται ως λεπτομέρεια σ' έναν ορυμαγδό πραγματικών και τεχνητών γεγονότων κι εξελίξεων. Είναι ο κίνδυνος της παγίωσης της αντίληψης ότι ο πολιτικός λόγος έχει εδραιωθεί στις συνειδήσεις των πολιτών ως θεατρικός, κενός ιδεολογικού και συνάμα ορθολογικού περιεχομένου. Δηλαδή, όποιος μιλάει για τα κοινά προβλήματα και προτείνει την οργανωμένη πολιτικά αντιμετώπισή τους, είναι πρόχειρος θεατρολόγος με λογική υποταγμένη σε ιδιοτελή συμφέροντα της συγκυρίας. Δεν απέχει η αντίληψη από την αλήθεια που μαστίζει τον αστικό αντιπροσωπευτικό λόγο. Ομως, η γενίκευση ότι κάθε πολιτικός λόγος είναι εξ ορισμού τέτοιος, κλείνει αυτιά και στόματα με κόστος ανυπολόγιστο για τη συλλογική αλλά και ατομική υγεία των πολιτών.

Εδώ χρειάζεται μια παραδοχή. Η κρίση αντιπροσωπευτικότητας, ειδικώς στις γηραιές ευρωπαϊκές δημοκρατίες, εντάθηκε από την επικοινωνιακή τεχνολογική εξέλιξη που ταύτισε την έκφραση με τα πρόσωπα. Στην εποχή της θεοποιημένης, ως αποδεικτικό στοιχείο, εικόνας, όπου ισχύει το δόγμα media is the faces, δηλαδή τα ΜΜΕ είναι τα πρόσωπα, η φθορά του λόγου είναι ταυτόσημη της φθοράς των προσώπων. Οι ιδέες πέρασαν αναγκαστικά σε δεύτερη μοίρα. Υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας, όπως ακριβώς συμβαίνει με έναν πίνακα που πνίγεται σε μια βαριά πλουμιστή και δυσανάλογα πλατιά κορνίζα με φωτάκια. Η προσοχή μετατίθεται, αν δεν αποσπάται εντελώς, από το θέμα στο κάδρο. Η φθαρμένη αστική γλώσσα έγινε άθροισμα από κλισέ και συνθήματα μηδαμινής εμπειρικής κι επομένως πολιτικά επικίνδυνης πειστικότητας, που όμως πωλούνται και αγοράζουν ψήφους, χάρη στην απολύτως ελεγχόμενη εικόνα. Συσσωρεύονται έτσι εντυπώσεις περί πραγματικότητας που επικαλύπτουν τη δυνατότητα ανάλυσης και αντιμετώπισής της.

Έτσι, όταν ξεσπά πραγματική κρίση, οικονομική, αξιακή, πολιτισμική ή πολιτική εν τέλει, η κυρίαρχη αστική τάξη κερδίζει εκείνο το χρόνο που απαιτείται ώστε η μάζα των πολιτών να διαμορφώσει ταξική συνείδηση. Θυσιάζει, δηλαδή, το σύστημα χειραγώγησης των μαζών, την ίδια του την αξιοπιστία όποτε χρειάζεται, προκειμένου να μη διαμορφωθεί γλώσσα και έκφραση αντίστασης άλλου ιδεολογικού περιεχομένου και σκοπού. Ετσι, ο... πρωθυπουργός ψεύδεται, παλινωδεί και φτύνει μοτίβα, θεατρινίζει με τέτοια ένταση, ώστε να παράγει την εικόνα του αόκνως εργαζόμενου. Το μέτρο βεβαίως στην εποχή των ΜΜΕ, διδάσκεται και εκτελείται στην πράξη από ειδικούς της επικοινωνίας και της διαφήμισης έναντι αδράς αμοιβής σε είδος, συμβόλαια ή χρήμα. Ο Παπανδρέου το ξεπέρασε κατά πολύ και μοιραία η προσοχή πέρασε επιτέλους στον πίνακα-ουσία κι όχι στην κορνίζα-θέαμα.

Έτσι ζήσαμε και ζούμε την όπερα μπούφα ως όπερα για μπούφους, που δεν είμαστε. Αυτή τη φορά ο χρόνος λειτούργησε υπέρ μας. Το πρόσωπο, η εικόνα, αποκάλυψε ως αντιπροσωπευτικότητα, την ιδεολογική ταυτότητα των πατρώνων της. Αυτό που αποτελεί όπλο και συνάμα, ως κατάχρηση, αχίλλειο πτέρνα της αστικής βιομηχανίας παραγωγής εικόνας, δηλαδή η κατοχή όχι απλώς των μέσων παραγωγής αλλά και διάθεσης - διανομής εντυπώσεων ικανών να διασώζουν την απουσία ουσίας επί μακρόν, είναι το πεδίο που αγνόησε ως πραγματική βιομηχανική παραγωγή η μαρξιστική - λενινιστική αριστερά επί δεκαετίες. Καθημερινά το πληρώνει εντός εκτός Ελλάδας βαλλόμενη ως μη πειστική ή και ξύλινη, καθώς δεν κατέχει τα μέσα και την τεχνογνωσία αναγωγής των στόχων της σε κυρίαρχη εικόνα ιδεών. Αν και όσο προλαβαίνει στην εποχή της ταχύτητας με την οποία οι οθόνες εξελίσσονται σε προεκτάσεις των υποκειμενικών και συλλογικών σκέψεων και ιδεών, καθώς χρειάζεται Πρόσωπο κι όχι Πρόσωπα στο φάσμα της εικόνας ως πολιτισμό, με δεδομένη την εικονοκλαστική στρατηγική και τακτική της εφαρμοσμένης στην πράξη οικοδόμησης του σοσιαλισμού όπως τον γνωρίσαμε ως τώρα, ο επιστημονικός πολιτικός κομμουνιστικός λόγος πρέπει να αποκτήσει την εικόνα που του αξίζει: Είναι η πιο επίκαιρη και πιο διέξοδη πολιτική πρόταση για έναν πραγματικά καλύτερο κόσμο της εργασίας, της επιστήμης, των ανθρώπων και του ίδιου του θεάματος που όταν υψώνεται σε θέατρο γίνεται μίμηση πράξεως σπουδαίας και τελείας, διδάσκει και ευωχεί. Η αστική τάξη εκφυλίστηκε ιδεολογικά και πολιτικά, σάπισε ως εικόνα - θεατρινισμός και θα πέσει ευκολότερα κι ίσως λιγότερο αιματηρά αν κι εφόσον αποκτήσουμε την εικόνα της πραγματικότητας στην οποία οδηγεί η δράση κι οι ιδέες μας...

Πηγή: Εφημερίδα «Ριζοσπάστης»

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

ΕΚΠΛΗΞΗ IX: Για 9η χρονιά οι καλλιτέχνες στο πλευρό των αστέγων

Για μια ακόμη χρονιά, η καλλιτεχνική κοινότητα συσπειρώνεται επιστρατεύοντας τη δύναμη της τέχνης προς όφελος των αστέγων της Αθήνας, μέσα από την «ΕΚΠΛΗΞΗ», την ετήσια έκθεση της εικαστικής πλατφόρμας του artAZ, η οποία υλοποιείται σε συνεργασία με την ΚΛΙΜΑΚΑ ΜΚΟ. Η μεγάλη εικαστική γιορτή, που αναδεικνύει το κοινωνικό πρόσωπο της…

Έλα να ξαπλώσεις δίπλα μου

Έλα να ξαπλώσεις δίπλα μου. Όχι, μη θυμώνεις. Δε θέλω κάτι πονηρό, δε σου ζητάω αυτό που πιστεύεις. Θέλω μόνο να ξαπλώσεις δίπλα μου και να μου κρατήσεις το χέρι, ξορκίζοντας όλους τους φόβους και τις αδυναμίες μου. Θέλω να αισθανθώ την παρουσία σου δίπλα μου να με διαβεβαιώνει πως όλα θα πάνε καλά, όταν εγώ είμαι πεπεισμένη για το…

Μια κριτική για την ταινία It

Το It, η κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου του Stephen King, μου κέντρισε το ενδιαφέρον στο να θελήσω να το παρακολουθήσω. Η ταινία περιστρέφεται γύρω από το χαρακτήρα ενός τρομακτικού κλόουν ο οποίος κυνηγάει και φοβίζει μία παρέα παιδιών. Έχοντας δει την κλασική τηλεοπτική σειρά It του 1990 με τον ανεπανάληπτο Tim Burry, θεωρώ πως…

Η γυναίκα που χαμογελούσε πάντα

Μια γυναίκα κάποτε χαμογελούσε πάντα. Όλη την ημέρα, όλες τις ώρες, όλα τα δευτερόλεπτα. Κάθε άνθρωπος που τη γνώριζε απορούσε. Πώς είναι δυνατόν, ποτέ της δεν αντιμετώπισε προβλήματα και δυσκολίες; Η φήμη της είχε διαδοθεί παντού. Ήθελαν πολλοί να μάθουν ποιο είναι αυτό το κλειδί και η κοσμοθεωρία της για την ευτυχισμένη ζωή. Ένας…

Εκδήλωση αλληλεγγύης με προβολή της μεσαίου μήκους ταινίας «Μέρες Βροχής»

Αφορμή για να στηθεί μια όμορφη εκδήλωση αλληλεγγύης θα αποτελέσει η προβολή της ταινίας μυθοπλασίας «Μέρες Βροχής» (Rainy Days) του Αλεσσάντρο Σπηλιωτόπουλου σε σενάριο Σίμου Οικονομίδη, που θα προβληθεί την Τρίτη 13 Νοεμβρίου στις 19:00 στον κινηματογράφο Studio new star art cinema στην Αθήνα. Πρόκειται για μια μεσαίου μήκους ταινία…

Οι Sbaraquack LIVE στο Apolis

Την ευκαιρία να απολαύσουν για μια ακόμη φορά ζωντανά τους Sbaraquack θα έχουν οι μουσικόφιλοι, καθώς το συγκρότημα επιστρέφει την Παρασκευή 9 Νοεμβρίου στο Apolis lounge & beat στην Πετρούπολη. Στόχος των Sbaraquack, όπως υποδηλώνει και το όνομά τους, να τα κάνουν όλα σμπαράλια! Με την ιαχή τους (=Quack!), τα μέλη της μπάντας…

Social Hackers Academy: Μια σχολή προγραμματισμού που προσφέρει δωρεάν εκπαίδευση προσφύγων και ανέργων

Σε μια πολύ σημαντική πρωτοβουλία προχώρησε η Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Social Hackers Academy», με σκοπό την κοινωνική ένταξη και επαγγελματική αποκατάσταση ανέργων, προσφύγων και άλλων ευάλωτων ομάδων, μέσα από την εκπαίδευσή τους στον προγραμματισμό, τις νέες τεχνολογίες και την επιχειρηματικότητα. Οι ιδρυτές της Ακαδημίας εντόπισαν…

10 σοφές φράσεις του μεγάλου μας ποιητή Γιάννη Ρίτσου

Ο Γιάννης Ρίτσος, ο ποιητής της Ρωμιοσύνης, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ποιητές του 20ου αιώνα. Το πλούσιο ποιητικό του έργο αποτελεί μία σπουδαία παρακαταθήκη για κάθε νέο άνθρωπο, μαθητή και ποιητή. Ας δούμε δέκα από τις πιο σοφές ρήσεις του μεγάλου μας ποιητή, οι οποίες μπορούν να μας εμπνεύσουν και να μας νουθετήσουν για…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Η σιωπή αποτελεί το «φάρμακο» της ψυχικής υγείας μας

Μερικά πολύ απλά πράγματα είναι πιο σημαντικά για την ψυχική μας υγεία…

Η μάστιγα της Ήπιας Κατάθλιψης

Πολλοί άνθρωποι επιλέγουν, για λίγο ή μεγάλο διάστημα, να ζουν μια ήπια…

Για έναν καλύτερο κόσμο

Οι άνθρωποι είμαστε περίεργα πλάσματα. Και ενίοτε αψυχολόγητα. Οι…

10 σπουδαίες ρήσεις του Bruce Lee

Ο Bruce Lee παραμένει ένα φαινόμενο, ένας από τους σπουδαιότερους…

Πώς να ελέγχεις τα συναισθήματά σου

Η αλήθεια είναι ότι κανένας κοινωνικός θεσμός δεν μας έμαθε πώς να…

Στο δρόμο για την τελειότητα, χάσαμε την αξία...

Ώρες ώρες κάθομαι και σκέφτομαι, πόσο πιο απλά ήταν τα πράγματα κάποτε…

Back in Time

Kind of blue, η επιτομή της jazz μουσικής

Η jazz ανήκει στα είδη της μουσικής που επιθυμώ να ακούσω το βράδυ,…

Θόδωρος Αγγελόπουλος, ο ποιητής της ανθρώπινης περιπέτειας

Γράφει η Δήμητρα Σμυρνή Για το Θόδωρο Αγγελόπουλο, το…

10 ταινίες και ο λόγος που άλλαξαν τη ζωή μου

1. Όσα παίρνει ο άνεμος Για την ανεπανάληπτη φράση της Katie Scarlett…

Οι 11 κορυφαίες ταινίες του Γούντι Άλεν

Ο Γούντι Άλεν έχει στο βιογραφικό του πλειάδα έργων και θεωρείται ως…

«Ο γέρος και η θάλασσα» του Χέμινγουεϊ σε ένα εντυπωσιακό animation φιλμ

Βασισμένη στη πασίγνωστη νουβέλα του Έρνεστ Χέμινγουεϊ «Ο γέρος και η…

Τα video games που μας μεγάλωσαν

Τα ηλεκτρονικά παιχνίδια που αγαπήθηκαν στο παρελθόν είναι πάρα πολλά…

Επιλογές Συντακτικής Ομάδας

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Κοινωφελής Εκμετάλλευση

Είμαι 1 χρόνο άνεργη, πτυχιούχος άνεργη. Έτσι, θεώρησα ότι η…

5 ευγενικές χειρονομίες που εκλείπουν στις μέρες μας

Η ευγένεια στις ημέρες μας είναι μία υπόθεση τόσο δύσκολη που πολλοί…

Οι τεχνικές προπαγάνδας των ΜΜΕ

Του Ευστράτιου Παπάνη* Κατά τον Ellul (1965) η προπαγάνδα αποτελεί…

Οι Ιρανές δεν ντύνονται όπως νομίζεις

Το στερεότυπο που αρκετοί έχουν στο μυαλό τους για τις γυναίκες από…

Ιερά τέρατα του παγκόσμιου κινηματογράφου

Καινούργιοι μεγάλοι σταρ εμφανίζονται στη μεγάλη οθόνη κατά καιρούς,…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης