tempo.gr

tempo.gr | Online περιοδικό ποικίλης ύλης

Λιάνα Κανέλλη: «Οι ιδέες υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας»

Λιάνα Κανέλλη: «Οι ιδέες υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας»

( 0 Ψήφοι )
Σύνταξη-επιμέλεια: tempo team | Δευτέρα, 07.11.11 12:22
 

Λιάνα Κανέλλη

Όσα έγιναν τούτες τις μέρες στην κεντρική πολιτική σκηνή, σύντροφοι, ενέχουν έναν τεράστιο προπαγανδιστικό κίνδυνο, που υποτιμάται ως λεπτομέρεια σ' έναν ορυμαγδό πραγματικών και τεχνητών γεγονότων κι εξελίξεων. Είναι ο κίνδυνος της παγίωσης της αντίληψης ότι ο πολιτικός λόγος έχει εδραιωθεί στις συνειδήσεις των πολιτών ως θεατρικός, κενός ιδεολογικού και συνάμα ορθολογικού περιεχομένου. Δηλαδή, όποιος μιλάει για τα κοινά προβλήματα και προτείνει την οργανωμένη πολιτικά αντιμετώπισή τους, είναι πρόχειρος θεατρολόγος με λογική υποταγμένη σε ιδιοτελή συμφέροντα της συγκυρίας. Δεν απέχει η αντίληψη από την αλήθεια που μαστίζει τον αστικό αντιπροσωπευτικό λόγο. Ομως, η γενίκευση ότι κάθε πολιτικός λόγος είναι εξ ορισμού τέτοιος, κλείνει αυτιά και στόματα με κόστος ανυπολόγιστο για τη συλλογική αλλά και ατομική υγεία των πολιτών.

Εδώ χρειάζεται μια παραδοχή. Η κρίση αντιπροσωπευτικότητας, ειδικώς στις γηραιές ευρωπαϊκές δημοκρατίες, εντάθηκε από την επικοινωνιακή τεχνολογική εξέλιξη που ταύτισε την έκφραση με τα πρόσωπα. Στην εποχή της θεοποιημένης, ως αποδεικτικό στοιχείο, εικόνας, όπου ισχύει το δόγμα media is the faces, δηλαδή τα ΜΜΕ είναι τα πρόσωπα, η φθορά του λόγου είναι ταυτόσημη της φθοράς των προσώπων. Οι ιδέες πέρασαν αναγκαστικά σε δεύτερη μοίρα. Υποτάχτηκαν στη συσκευασία της εικόνας, όπως ακριβώς συμβαίνει με έναν πίνακα που πνίγεται σε μια βαριά πλουμιστή και δυσανάλογα πλατιά κορνίζα με φωτάκια. Η προσοχή μετατίθεται, αν δεν αποσπάται εντελώς, από το θέμα στο κάδρο. Η φθαρμένη αστική γλώσσα έγινε άθροισμα από κλισέ και συνθήματα μηδαμινής εμπειρικής κι επομένως πολιτικά επικίνδυνης πειστικότητας, που όμως πωλούνται και αγοράζουν ψήφους, χάρη στην απολύτως ελεγχόμενη εικόνα. Συσσωρεύονται έτσι εντυπώσεις περί πραγματικότητας που επικαλύπτουν τη δυνατότητα ανάλυσης και αντιμετώπισής της.

Έτσι, όταν ξεσπά πραγματική κρίση, οικονομική, αξιακή, πολιτισμική ή πολιτική εν τέλει, η κυρίαρχη αστική τάξη κερδίζει εκείνο το χρόνο που απαιτείται ώστε η μάζα των πολιτών να διαμορφώσει ταξική συνείδηση. Θυσιάζει, δηλαδή, το σύστημα χειραγώγησης των μαζών, την ίδια του την αξιοπιστία όποτε χρειάζεται, προκειμένου να μη διαμορφωθεί γλώσσα και έκφραση αντίστασης άλλου ιδεολογικού περιεχομένου και σκοπού. Ετσι, ο... πρωθυπουργός ψεύδεται, παλινωδεί και φτύνει μοτίβα, θεατρινίζει με τέτοια ένταση, ώστε να παράγει την εικόνα του αόκνως εργαζόμενου. Το μέτρο βεβαίως στην εποχή των ΜΜΕ, διδάσκεται και εκτελείται στην πράξη από ειδικούς της επικοινωνίας και της διαφήμισης έναντι αδράς αμοιβής σε είδος, συμβόλαια ή χρήμα. Ο Παπανδρέου το ξεπέρασε κατά πολύ και μοιραία η προσοχή πέρασε επιτέλους στον πίνακα-ουσία κι όχι στην κορνίζα-θέαμα.

Έτσι ζήσαμε και ζούμε την όπερα μπούφα ως όπερα για μπούφους, που δεν είμαστε. Αυτή τη φορά ο χρόνος λειτούργησε υπέρ μας. Το πρόσωπο, η εικόνα, αποκάλυψε ως αντιπροσωπευτικότητα, την ιδεολογική ταυτότητα των πατρώνων της. Αυτό που αποτελεί όπλο και συνάμα, ως κατάχρηση, αχίλλειο πτέρνα της αστικής βιομηχανίας παραγωγής εικόνας, δηλαδή η κατοχή όχι απλώς των μέσων παραγωγής αλλά και διάθεσης - διανομής εντυπώσεων ικανών να διασώζουν την απουσία ουσίας επί μακρόν, είναι το πεδίο που αγνόησε ως πραγματική βιομηχανική παραγωγή η μαρξιστική - λενινιστική αριστερά επί δεκαετίες. Καθημερινά το πληρώνει εντός εκτός Ελλάδας βαλλόμενη ως μη πειστική ή και ξύλινη, καθώς δεν κατέχει τα μέσα και την τεχνογνωσία αναγωγής των στόχων της σε κυρίαρχη εικόνα ιδεών. Αν και όσο προλαβαίνει στην εποχή της ταχύτητας με την οποία οι οθόνες εξελίσσονται σε προεκτάσεις των υποκειμενικών και συλλογικών σκέψεων και ιδεών, καθώς χρειάζεται Πρόσωπο κι όχι Πρόσωπα στο φάσμα της εικόνας ως πολιτισμό, με δεδομένη την εικονοκλαστική στρατηγική και τακτική της εφαρμοσμένης στην πράξη οικοδόμησης του σοσιαλισμού όπως τον γνωρίσαμε ως τώρα, ο επιστημονικός πολιτικός κομμουνιστικός λόγος πρέπει να αποκτήσει την εικόνα που του αξίζει: Είναι η πιο επίκαιρη και πιο διέξοδη πολιτική πρόταση για έναν πραγματικά καλύτερο κόσμο της εργασίας, της επιστήμης, των ανθρώπων και του ίδιου του θεάματος που όταν υψώνεται σε θέατρο γίνεται μίμηση πράξεως σπουδαίας και τελείας, διδάσκει και ευωχεί. Η αστική τάξη εκφυλίστηκε ιδεολογικά και πολιτικά, σάπισε ως εικόνα - θεατρινισμός και θα πέσει ευκολότερα κι ίσως λιγότερο αιματηρά αν κι εφόσον αποκτήσουμε την εικόνα της πραγματικότητας στην οποία οδηγεί η δράση κι οι ιδέες μας...

Πηγή: Εφημερίδα «Ριζοσπάστης»

 

Προσθήκη νέου σχολίου

Το tempo.gr παρακαλεί του φίλους αναγνώστες του να γράφουν με ελληνικούς και όχι με λατινικούς χαρακτήρες (greeklish), όπως επίσης να αποφεύγουν και την υπερβολική χρήση κεφαλαίων γραμμάτων. Ο χώρος των σχολίων προσφέρεται σε όλους για να εκφράζουν ελεύθερα την άποψή τους, χωρίς καμία λογοκρισία από την πλευρά των Διαχειριστών, αρκεί η διατύπωση να βρίσκεται πάντοτε σε κόσμια πλαίσια. Επισημαίνεται ότι όσα σχόλια είναι συκοφαντικά, προσβλητικά, υβριστικά ή περιέχουν προσωπικά δεδομένα, συνδέσμους προς πορνογραφικό υλικό ή κάθε είδους άσεμνο και απαγορευμένο περιεχόμενο, θα διαγράφονται αυτομάτως.


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

Περισσότερα Θέματα:

James Dean, ο αιώνιος έφηβος του σινεμά

Ο James Dean σκοτώθηκε σε δυστύχημα σε ηλικία μόλις 24 ετών, στο απόγειο της δόξας του, δημιουργώντας έναν μύθο γύρω από το όνομά του, ο οποίος παραμένει ακόμα και σήμερα το διαχρονικό πρότυπο αμφισβήτησης και εφηβικής τόλμης στο παγκόσμιο σινεμά. Συμβολίζει εκείνο τον αποξενωμένο έφηβο, ο οποίος στην κρίσιμη ηλικία που βιώνει, προσπαθεί…

«Το κυνήγι της χαμένης Ευτυχίας» - Διαδραστικό θεατρικό δρώμενο εν κινήσει

Ένα πρωτότυπο θεατρικό δρώμενο παρουσιάζουν η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία θεάτρου «ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΕΧΝΗΣ» και η «VC» στο VARIBOBI CLUB, υπό την αιγίδα του ομίλου για την UNESCO Πειραιώς και Νήσων. «Το κυνήγι της χαμένης Ευτυχίας» του Χάρη Γεωργιάδη είναι ένα διαδραστικό θεατρικό δρώμενο στο οποίο οι θεατές γίνονται… δράστες! Περπατώντας…

Orson Welles, η ιδιοφυΐα της μεγάλης οθόνης

Έπεισε όλο το έθνος της Αμερικής πως έχουν καταλάβει τη χώρα εξωγήινοι και παρέμεινε μία αστείρευτη ευφυΐα μέχρι το τέλος της ζωής του. Ο Orson Welles παραμένει μία ιδιοφυΐα της μεγάλης οθόνης, ένας καλλιτέχνης με αστείρευτη έμπνευση που κατάφερε να συνδυάσει τη ριζοσπαστική σκηνοθεσία και την πρωτότυπη πλοκή. Η αστείρευτη…

Οι 5 κορυφαίοι χαρακτήρες ελληνικών σειρών όλων των εποχών

Οι ελληνικές σειρές μας χάρισαν μερικούς αξεπέραστους πρωταγωνιστές, οι οποίοι με τις ατάκες, την τρέλα και τον χαρακτήρα τους, έμειναν άφθαρτοι και διαχρονικοί. Ας δούμε τους πέντε από τους πιο διαχρονικούς ήρωες της μικρής οθόνης. Λάζαρος (Είσαι το ταίρι μου): Ο Λάζαρος είναι ο «φευγάτος» τύπος της διπλανής πόρτας, εκείνος που ζει…

Η Ρένα του θεάτρου, του κινηματογράφου, της τηλεόρασης

Η Ρένα του θεάτρου, του κινηματογράφου, της τηλεόρασης. Η Ρένα με το πηγαίο της χιούμορ, την έξυπνη ατάκα και την ατολμία της, πόσες φορές άραγε να μας χάρισε το γέλιο όταν όλα γύρω μας ήθελαν να μας κάνουν να κλαίμε; Η Ρένα που δε δίσταζε σε τίποτα, που εξέφραζε ακριβώς αυτό που αισθανόταν, δίχως να υποκύπτει στις παγίδες του κοινωνικού…

Παρατηρώντας την «Κραυγή» του Έντβαρντ Μουνκ

Η τέχνη είναι το σπουδαιότερο μέσο που έχει ένας άνθρωπος προκειμένου να εκφράσει όλα αυτά που κρύβει στον εσωτερικό του κόσμο. Η τέχνη μας χάρισε μερικούς ανεπανάληπτους πίνακες οι οποίοι συγκίνησαν και θα συγκινούν εσαεί τους φιλότεχνους. Η Κραυγή, ο υπέροχος πίνακας του Νορβηγού Έντβαρντ Μουνκ, ανήκει στα σπουδαιότερα έργα τέχνης όλων…

«Η ψυχή του ανθρώπου δεν γερνάει, μένει πάντα παιδική…» - Συνέντευξη με τις συγγραφείς του βιβλίου «Το Κάστρο των Παραμυθιών»

Μια νότα αισιοδοξίας και χαράς έρχεται να σκορπίσει στη μουντή καθημερινότητά μας «Το Κάστρο των Παραμυθιών», ένας συλλογικός τόμος με δέκα εικονογραφημένες ιστορίες, οι οποίες είναι εμπνευσμένες από θρύλους διαφόρων περιοχών της Ελλάδας. Το ιδιαιτέρως πρωτότυπο βιβλίο απευθύνεται σε όλες τις ηλικίες και αποτελεί προϊόν της συνεργασίας…

Ομαδική έκθεση: «Έργα που αναδεικνύουν το ύφασμα του καναπέ»

Μια ξεχωριστή έκθεση, με «έργα που αναδεικνύουν το ύφασμα του καναπέ», θα εγκαινιάσει την Πέμπτη 28 Μαρτίου και ώρα 20:00 ο χώρος τέχνης «9 ΕΝΝΕΑ». Σύμφωνα με το βιβλίο «Η Ελληνική Τέχνη από το Α έως το Ω», οι σκληροπυρηνικοί του εικαστικού κόσμου δεν εγκρίνουν τα «έργα τα οποία, αντί να προβληματίζουν τον θεατή, αναδεικνύουν το ύφασμα…

Πρόσφατα Δημοφιλή

Αυτοί που σε πλήγωσαν

Το χειρότερο ποιο είναι, ξέρεις; Να νιώθεις κενός. Να μη νιώθεις ούτε…

Εκείνος που κακοποιεί ένα ζώο βρίσκεται ένα στάδιο πριν ξεκινήσει να κακοποιεί έναν άνθρωπο

Ακούμε πολλές φορές ανθρώπους να οργίζονται κάθε φορά που γίνεται νύξη…

Κάνε την ψυχή σου καράβι

Θα νιώσεις πολλές φορές καράβια να βουλιάζουν μέσα σου. Μην τα αφήσεις.…

Όχι στο αυτομαστίγωμα

Σε κάποιες περιστάσεις στη ζωή μας στην προσπάθειά μας να κάνουμε…

Κάνε το πάθος σύμμαχό σου

Όποιο δρόμο κι αν διαλέξεις, ό,τι κι αν σου υποσχεθούν πως θα σου…

Back in Time

Kind of blue, η επιτομή της jazz μουσικής

Η jazz ανήκει στα είδη της μουσικής που επιθυμώ να ακούσω το βράδυ,…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Όταν ο «βασιλιάς» Έλβις Πρίσλεϊ βίωνε την αποτυχία

Λένε πως η αποτυχία είναι απαραίτητη για την ίδια την επιτυχία και…

Οι 10 ταινίες με το πιο ανατρεπτικό φινάλε

Δέκα αξέχαστες κινηματογραφικές ταινίες, που το τέλος τους έχει…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή

Όταν έπεσε στο τραπέζι η πρόταση να κάνουμε ένα αφιέρωμα για τις…

Η «ψυχή» των Queen, Φρέντι Μέρκιουρι

Στις 5 Σεπτεμβρίου του 1946, γεννήθηκε ο πιο χαρισματικός ροκ…

Επιλογές Συντακτικής Ομάδας

Κοινωφελής Εκμετάλλευση

Είμαι 1 χρόνο άνεργη, πτυχιούχος άνεργη. Έτσι, θεώρησα ότι η…

Οι τεχνικές προπαγάνδας των ΜΜΕ

Του Ευστράτιου Παπάνη* Κατά τον Ellul (1965) η προπαγάνδα αποτελεί…

Γιατί ο Καπιταλισμός δημιουργεί άσκοπες δουλειές - Του David Graeber

Είναι σαν κάποιος εκεί έξω να επινοεί άσκοπες δουλειές μόνο και μόνο…

Θρίλερ και ταινίες τρόμου που άφησαν εποχή (Β' μέρος αφιερώματος)

Συνεχίζοντας το αφιέρωμα για τις καλύτερες ταινίες τρόμου και θρίλερ…

Καρυωτάκης - Πολυδούρη: Μια ιστορία από το παρελθόν

Είναι φορές που δύσκολα μπορείς να ξεχωρίσεις αν τα γεγονότα που…

Ιερά τέρατα του παγκόσμιου κινηματογράφου

Καινούργιοι μεγάλοι σταρ εμφανίζονται στη μεγάλη οθόνη κατά καιρούς,…
Στείλε το άρθρο σου

transparent

transparent


Το tempo.gr χρησιμοποιεί cookies για να σας προσφέρει τις καλύτερες υπηρεσίες. Χρησιμοποιώντας τον ιστότοπό μας, αποδέχεστε τη χρήση των cookies. Μάθετε περισσότερα.

Δέχομαι τα cookies από αυτό τον ιστότοπο.
Όροι χρήσης